Gıda denetimi, aşağıdaki adımlar izlenerek gerçekleştirilir:
Gıda denetimleri, Gıda Güvenliği Bilgi Sistemi (GGBS) üzerinden kayıt altına alınır ve izlenir
Güvenilir gıda sorgulaması için aşağıdaki yöntemler kullanılabilir: Tarım Cebimde Uygulaması: Uygulama cep telefonuna indirilir. "Gıda Kontrol" menüsündeki "İşletme Denetim Sorgulama" seçeneğine tıklanır. Kamera, işletme görselindeki karekoda yaklaştırılarak sorgulama yapılır. Sorgulama sonucunda işletmenin kayıt/onay numarası, unvanı, adresi ve son denetim tarihi gibi bilgilere ulaşılır. Gıda Güvenliği Bilgi Sistemi (GGBS): ggbs.tarim.gov.tr adresine girilir. "Onaylı Takviye Edici Gıdalar Listesi" alanına girilerek ürün üzerindeki takviye edici gıda onay numarası, doğrulama kodu ve "Sorgula" butonu ile kontrol yapılır. Ayrıca, gıdaya ilişkin her türlü ihbar ve şikayetler için Türkiye'nin her yerinden 174 aranarak Alo 174 Gıda Hattı'na başvurulabilir.
Gıda güvenliği, gıdaların üretiminden tüketime kadar kimyasal, fiziksel, duyusal ve biyolojik niteliklerini koruyarak sağlıklı ve güvenilir bir şekilde tüketiciye sunulması için alınan önlemler bütünüdür. Gıda mevzuatı ise gıda maddelerinin taşıması gereken asgari kalite ve hijyen kriterlerini belirleyen bir kurallar dizisidir. Türkiye’de gıda güvenliğine ilişkin ilk yasa 1930 yılında çıkarılan 1580 sayılı “Belediye Yasası”dır. Gıda mevzuatı ayrıca, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) ve Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından ortaklaşa kurulan Kodeks Alimentarius Komisyonu gibi uluslararası kuruluşlar tarafından belirlenen standartları da içerir.
Gıda güvenliğini denetleyen başlıca kurum, Türkiye Cumhuriyeti Tarım ve Orman Bakanlığı'na bağlı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü'dür. Gıda güvenliği ayrıca aşağıdaki kurumlar tarafından da denetlenmektedir: Gıda Güvenliği ve Denetimi Müdürlüğü. Piyasa Düzenleyici Kuruluşlar (PDK). Gıda güvenliği, ulusal ve uluslararası düzeyde çeşitli yasal düzenlemeler ve standartlarla desteklenen protokollere sahiptir.
Gıda ile ilgili bazı terimler: Ala Carte: Her bir yiyeceğin fiyatlarının ayrı ayrı yazıldığı liste, sipariş üzerine hazırlanan servis şekli. Al dente: İşlenen yiyeceğin dişe dokunur seviyede pişirilmesi, özellikle makarnalar için kullanılır. Blanching: Sebze ve meyvelerin kaynar suya kısa süre daldırılıp soğuk suya konulması işlemi. Concasse: Domateslerin soyulup tohumlarının alınmasından sonra irice doğranmış hali. Deglaze: Yiyeceklerin bıraktığı kahverengi kalıntıları çözerek sıvı ekleme işlemi. Mirepoix: Yemeklerin lezzetini artırmak için kullanılan kereviz, havuç, soğan karışımı. Poaching: Yiyeceklerin 65-80 °C arasında kaynamayan sıcak su içinde pişirilmesi. Roux: Un ve yağın karıştırılarak pişirilmesiyle elde edilen karışım, sosların ve çorbaların temel malzemesi. Sous Vide: Yiyeceklerin düşük sıcaklıkta uzun süre vakumlu poşetlerde pişirilmesi. Zest: Limon, portakal gibi narenciye kabuklarının rendelenmesiyle elde edilen aromatik bileşen.
Gıda güvenliği belgesi almak için aşağıdaki adımlar izlenmelidir: 1. Standart Seçimi: İşletmenin faaliyet alanına ve hedef pazarlarına uygun bir gıda güvenliği standardı seçilir (örneğin, ISO 22000, HACCP, BRC). 2. Eğitim: Seçilen standart hakkında işletme personeli eğitilir. 3. Risk Analizi: Gıda üretim süreçlerindeki potansiyel tehlikeler belirlenir ve risk analizi yapılır. 4. HACCP Planı Oluşturma: Tehlike Analizi ve Kritik Kontrol Noktaları (HACCP) prensiplerine uygun bir plan oluşturulur. 5. Dokümantasyon: Gıda güvenliği sistemi yazılı hale getirilir (prosedürler, talimatlar, kayıtlar). 6. Uygulama: Gıda güvenliği sistemi uygulamaya konur ve düzenli olarak denetlenir. 7. Belgelendirme: Akredite bir belgelendirme kuruluşuna başvurulur ve denetimden geçilir. Gıda güvenliği belgesi almanın maliyeti, işletmenin büyüklüğüne, faaliyet alanına, seçilen standarda ve belgelendirme kuruluşuna göre değişiklik gösterir.
Gıda güvenliği risk analizi, üç temel aşamadan oluşur: 1. Risk Değerlendirmesi: Tehlikenin tanımlanması. Tehlikenin özelliklerinin belirlenmesi. Maruziyet değerlendirmesi. Risk unsurlarının belirlenmesi. 2. Risk Yönetimi: Risk değerlendirmesi sonucunda ortaya çıkan tehlikelere karşı kontrol seçenekleri ve mevzuat belirlenir. Tehlikeleri önlemek, azaltmak veya ortadan kaldırmak için stratejiler geliştirilir. 3. Risk İletişimi: Potansiyel riskler, kontrol önlemleri ve sorumluluklar hakkında bilgi aktarımı sağlanır. Risk değerlendiricileri, risk yöneticileri, tüketiciler ve diğer ilgili gruplar arasında etkili iletişim kurulur. Risk analizi, bilimsel verilere dayanır ve şeffaf bir süreç gerektirir.
Gıda denetimi, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından eğitim verilerek yetkilendirilen gıda kontrolörleri ve gıda denetçileri tarafından yapılır. Ayrıca, il özel idareleri, belediyeler ve mahalli mülki idare amirleri de gıda denetiminde yetkilidir. Gıda denetim hizmetleri, gıda ve gıda ile temasta bulunan madde ve malzemelerin birincil üretim aşaması dahil olmak üzere üretim, işleme ve dağıtım aşamalarında gerçekleştirilir.
Yemek
Hazır yemeklerin içinde ne var?
Gıda boyaları hangi ürünlerde var?
Göçmenlerin yaptığı ekmek nasıl yapılır?
Hangi çatal bıçak takımı daha kaliteli?
Hangi kök sebzeler çiğ yenir?
Hangi kahve makinesinde süt ısıtılır?
Hamurlu makarna kaç günde bozulur?
Havucu haşlarken içine ne konur?
Hamilelikte her gün yeşil mercimek yenir mi?
Hatila Vadisi'nde hangi bal meşhur?
Hangi marka tava sağlıklı?
Hamsi balığı neyi temsil eder?
Granola en güzel nasıl yenir?
Hamsi hamuruna ne konur?
Granel mi daha iyi yulaf mı?
Hangi şarapla hangi yemek yenir?
Hamsi neden soğuk suda bekletilir?
Hangi salça daha lezzetli?
Have breakfast ile ilgili cümleler nelerdir?
Glutenli ve glutensiz arasındaki fark nedir?
Hazır yufka ile hangi baklavalar yapılır?
Gıdalar neden dondurulur?
Hangi tahin daha faydalı?
Gümüşhane'den ne alınır?
Glutensiz diyette neler yasak?
Güven Asa'nın en iyi zeytinyağı hangisi?
Hamsi Karadeniz'de ne zaman bol olur?
Güneydoğu Anadolu bölgesinde hangi sebzeler yetişir?
Hangi ülkenin tatlısı meşhur?
Harvest sigarasının tadı nasıl?
Günlük 3 öğün kaç kalori olmalı?
Hamurun unu fazla kaçarsa ne yapılır?
Glutensiz olduğunu nasıl anlarız?
Hangi yoğurt daha sağlıklı asidik veya bazik?
Gıda israfını azaltmak için neler yapabiliriz?
Hangi meyve suları taze sıkılmalı?
Hamur açma tahtası ne denir?
Granül kahve ile toz kahve arasındaki fark ne?
Gluteni en az olan simit hangisi?
Gıda raporunda hangi E kodları yasak?