Kelimelerin kökenleri , etimoloji veya kökenbilim adı verilen bilim dalı tarafından incelenir. Etimoloji, sözcüklerin köklerini, hangi dile ait olduklarını, ne zaman ortaya çıktıklarını, ilk olarak hangi kaynakta kayıt altına alındıklarını, ses ve anlam bakımından geçirdikleri dönüşümleri araştırır
Kelimelerin kökenlerini araştırmak için kullanılan bazı yöntemler şunlardır:
Bazı kelimelerin kökenleri şu şekildedir:
Neden kelimesinin kökü, Türkçe dilbilgisinde "nispet" anlamına gelen "ned" kökünden türetilmiştir. Ayrıca, Türkiye Türkçesi'nde "neden" kelimesi, "ne" soru zarfı sözcüğünden evrilmiştir. Bazı dil bilimciler, kelimenin Arapça veya Farsça etkisi altında olduğunu iddia etse de, Türkçenin diğer dillerle etkileşim içinde olduğu ve bu etkileşimin doğal olduğu belirtilmektedir.
"Önemli" kelimesinin kökü önemdir. Çünkü "ön" ile "önemli" arasında bir ilişki yoktur ve "önemli" kelimesi bir fiil değildir.
"Benzer" kelimesinin kökü "benze-" fiilidir.
Köktürkçede görülen bazı alıntı kelimeler şunlardır: Çince kökenli kelimeler: "mao-tun" (Rus. batur, Mac. bator: yiğit, kahraman). Moğolca kökenli kelimeler: "asa-" (yanmak, tutuşmak), "hala-" (ısınmak, sıcaklaşmak), "gal" (ateş). Soğdca kökenli kelimeler: Eski Uygurcaya kıyasla Köktürkçe'de daha az sayıda Soğdca kelime bulunmaktadır. Köktürkçe'deki alıntı kelimelerin büyük çoğunluğu Türkçe kökenlidir.
Arapça kökenli kelimeleri ayırt etmek için şu özelliklere dikkat edilebilir: Ekler: Arapça kökenli kelimelerde "-izm" gibi belirli ekler bulunabilir. Ses benzerliği: Arapça ses yapısına uygun kelimeler Arapça kökenli olabilir. Dilbilgisel özellikler: Arapça kökenli kelimeler, belirli dilbilgisel yapılarla kendini gösterebilir. Örnek olarak, "akraba" kelimesi "-kin" ekiyle, "takriben" kelimesi ise "krb" köküyle Arapça kökenini belli eder. Arapça kökenli kelimelerin tespiti, kelimenin tam anlamını ve kullanıldığı dönemi de dikkate almayı gerektirir, çünkü kelime anlamları zamanla değişebilir.
Diye kelimesinin kökü "de"dir. Ünlü daralması ve ünlü türemesi nedeniyle "diye" şeklinde telaffuz edilir. "De-" fiiline "-e" (zarf-fiil eki) gelmiş, ünlü daralmasıyla (-e > -i) birlikte araya ünsüz türemesi (kaynaştırma harfi -y-) girmiştir.
"Söylenen" kelimesinin kökü, "söl-" fiilidir. Türk Dil Kurumu'na göre "söylemek" sözcüğünün kökü olan "söl-" fiili, "dille veya yazı ile bir şey ortaya koymak" anlamına gelmektedir. "Söl-" fiilinden, "söz", "söylev", "söyleşi" gibi pek çok kelime türemiştir.
Blog
Kaçamak yapmak ne anlama gelir?
Kit ne anlama gelir?
Kurdelenin diğer adı nedir?
Kural dışı ne demek TDK?
Kimse zannettiği kadar meşgul değildir kimin sözü?
Koç burcunu ne değiştirir?
Kebir ne anlama gelir?
Köşe olmak deyim mi?
Koç burcu hangi astroloji?
Kutup yıldızı kolye ne anlama gelir?
Koca kelimesinin kaç tane eş anlamı vardır?
Koç yönetici gezegen Mars nasıl etkiler?
Kentsel dönüşüm yarısı bizden kampanyası ne zaman başlıyor?
Kodaman ve patron aynı mı?
Koku bulmaca ne demek?
Köşeli parantez yerine kare parantez kullanılır mı?
Kök çakra neresi?
Kurgusal ne demek?
Köpek patisi nasıl denir?
Kolay gele yerine ne kullanılır?
Korece ve Japonca neden Altay dili?
Konulu ve cilveli ne demek?
Kuzey Ay düğümü Akrep hangi ev?
Körle yatan şaşı kalkar ne anlama gelir?
Kayseri'de en büyük ilçe Kocasinan mı?
Kaç tane büyükşehir ve ilçe var?
Kiril alfabesi Latin alfabesine nasıl çevrilir?
Kids kime denir?
Komut ve emir aynı şey mi?
Kırgız Türkçesini öğrenmek zor mu?
Kocaeli İzmit mahalle sınırları nasıl belirlenir?
Kelem hangi yöreye ait?
Kurallı ve devrik cümle nedir etkinlik?
Kılıç Prensi ters ne anlama gelir?
Kayınconun eşine neden yenge denir?
Kırklareli'nin kaç tane ilçesi var?
Kepez Aras Kargo hangi mahallede?
Kilis'te doğalgaz var mı?
Kaç çeşit basit fiil vardır?
Korkaklara ne denir?