Kelimelerin kökenleri , etimoloji veya kökenbilim adı verilen bilim dalı tarafından incelenir. Etimoloji, sözcüklerin köklerini, hangi dile ait olduklarını, ne zaman ortaya çıktıklarını, ilk olarak hangi kaynakta kayıt altına alındıklarını, ses ve anlam bakımından geçirdikleri dönüşümleri araştırır
Kelimelerin kökenlerini araştırmak için kullanılan bazı yöntemler şunlardır:
Bazı kelimelerin kökenleri şu şekildedir:
Neden kelimesinin kökü, Türkçe dilbilgisinde "nispet" anlamına gelen "ned" kökünden türetilmiştir. Ayrıca, Türkiye Türkçesi'nde "neden" kelimesi, "ne" soru zarfı sözcüğünden evrilmiştir. Bazı dil bilimciler, kelimenin Arapça veya Farsça etkisi altında olduğunu iddia etse de, Türkçenin diğer dillerle etkileşim içinde olduğu ve bu etkileşimin doğal olduğu belirtilmektedir.
"Önemli" kelimesinin kökü önemdir. Çünkü "ön" ile "önemli" arasında bir ilişki yoktur ve "önemli" kelimesi bir fiil değildir.
"Benzer" kelimesinin kökü "benze-" fiilidir.
Köktürkçede görülen bazı alıntı kelimeler şunlardır: Çince kökenli kelimeler: "mao-tun" (Rus. batur, Mac. bator: yiğit, kahraman). Moğolca kökenli kelimeler: "asa-" (yanmak, tutuşmak), "hala-" (ısınmak, sıcaklaşmak), "gal" (ateş). Soğdca kökenli kelimeler: Eski Uygurcaya kıyasla Köktürkçe'de daha az sayıda Soğdca kelime bulunmaktadır. Köktürkçe'deki alıntı kelimelerin büyük çoğunluğu Türkçe kökenlidir.
Arapça kökenli kelimeleri ayırt etmek için şu özelliklere dikkat edilebilir: Ekler: Arapça kökenli kelimelerde "-izm" gibi belirli ekler bulunabilir. Ses benzerliği: Arapça ses yapısına uygun kelimeler Arapça kökenli olabilir. Dilbilgisel özellikler: Arapça kökenli kelimeler, belirli dilbilgisel yapılarla kendini gösterebilir. Örnek olarak, "akraba" kelimesi "-kin" ekiyle, "takriben" kelimesi ise "krb" köküyle Arapça kökenini belli eder. Arapça kökenli kelimelerin tespiti, kelimenin tam anlamını ve kullanıldığı dönemi de dikkate almayı gerektirir, çünkü kelime anlamları zamanla değişebilir.
Diye kelimesinin kökü "de"dir. Ünlü daralması ve ünlü türemesi nedeniyle "diye" şeklinde telaffuz edilir. "De-" fiiline "-e" (zarf-fiil eki) gelmiş, ünlü daralmasıyla (-e > -i) birlikte araya ünsüz türemesi (kaynaştırma harfi -y-) girmiştir.
"Söylenen" kelimesinin kökü, "söl-" fiilidir. Türk Dil Kurumu'na göre "söylemek" sözcüğünün kökü olan "söl-" fiili, "dille veya yazı ile bir şey ortaya koymak" anlamına gelmektedir. "Söl-" fiilinden, "söz", "söylev", "söyleşi" gibi pek çok kelime türemiştir.
Blog
Kürtçe kuzum ne demek?
Kayseri Melikgazi acemi birliği usta birliği nereye gönderiyor?
Komünyon almak ne anlama gelir?
Kompetenz ve kompetans ne demek?
Kerpeten hangi yöreye ait?
KJ ne anlama gelir?
Kaç tane İngilizce ülke var?
Kurna ne anlama gelir?
Keşbiş olsun ne demek?
Kroner ne demek?
Kiril Alfabesi'nde kaç Türkçe harf var?
Küt ve küte aynı mı?
Komando brövesi hangi kuvvetlerde var?
Kulaktan kulaga oyununda neden yanlışlar olur?
Kolektif House Maslak kaç kişilik?
Kova burcu yükseleni terazi nasıl olur?
Kemal Kılıçdaroğlu adaylığa çıktığında kaç yaşındaydı?
Koçtaş ve Yapı Market aynı mı?
Küçümsemek ne anlama gelir?
Kofik hangi yöreye ait?
Konuşma ve yazı dili arasındaki farklar nelerdir?
Küçücük ve minicik küçültme sıfatı mı?
Konç yüksekliği ne olmalı?
Kent D-Range Blue hangi ülkenin malı?
Kaç çeşit zekât vardır ve kimlere verilir?
Kitap ve eser eş anlamlı mı?
Kör yerine ne kullanılır?
Konuk eş anlamlısı nedir?
Kozmik ne anlama gelir?
Koşullu ve şartsız ne demek?
Kaşmer ve kaşmeran aynı mı?
Keder yerine ne kullanılır?
Korecede hangi harfler Türkçe'ye benziyor?
Kelebek seti kaç numara olmalı?
Kiril ve Türkçe aynı mı?
Kulak kabartmak deyiminin hikayesi nedir?
Kulüp ve klüp arasındaki fark nedir?
Koç'un yükselenini nasıl anlarız?
Kraliçenin Türkçe karşılığı nedir?
Kayseri Merkez'de kaç mahalle var?