Kapitülasyonların sürekli hale getirilmesi, 28 Mayıs 1740 tarihli Belgrad Antlaşması ile gerçekleşmiştir
Bu antlaşma, Fransız Elçisi Marguis de Villeneuve'ün girişimleriyle imzalanmış ve Fransa'ya verilen kapitülasyonlar genişletilerek kalıcı hale getirilmiştir
Kapitülasyonların kaldırılması, 24 Temmuz 1923 tarihinde imzalanan Lozan Antlaşması ile gerçekleşmiştir. Lozan Antlaşması'nın özel hükümler bölümündeki 28. madde, "Yüksek akit taraflar, Türkiye'de kapitülasyonların bütün nokta-i nazarlardan tamamen ilgasını her biri; kendisine taallûku cihetinden kabul ettiklerini beyan ederler" hükmünü getirmiştir.
En ağır kapitülasyonun hangi devlete verildiğine dair kesin bir bilgi bulunmamakla birlikte, Osmanlı Devleti'nin en çok kapitülasyon verdiği devletin Fransa olduğu bilinmektedir. 1535 yılında Fransa ile imzalanan anlaşma, özellikle deniz ticaretinde Fransızlara büyük kolaylık sağlamıştır.
Kapitülasyon, bir devletin bir anlaşmaya bağlı olarak başka devletlere tanıdığı iktisadi, sosyal ve bazen siyasi ayrıcalıklara denir. Kapitülasyonlar, geniş ve dar anlamda tanımlanabilir: Geniş anlamda kapitülasyonlar, Avrupalı devletlerin kendi ülkeleri dışındaki yurttaşlarına, bulundukları devletin yetkilerinin dışında kalmak ve kendi devletlerinin yetkisine bağımlı olmak biçiminde elde ettikleri ayrıcalıklar ile ticaret ve gümrük konularında elde ettikleri kolaylıklar ve imtiyazları kapsar. Dar anlamda kapitülasyonlar, 16. yüzyıldan itibaren Avrupalı güçlerle Osmanlı Devleti arasında imzalanan anlaşmaları ifade eder. Kapitülasyonlar genellikle şu ayrıcalıkları içerir: Kişisel ayrıcalıklar: İbadet özgürlüğü, kendi dinsel yöneticilerini seçme hakkı, mabetlerde dokunulmazlık, yeni kiliseler inşa etme hakkı. Adli ayrıcalıklar: Kendi dinine göre yargılanma. Ekonomik ayrıcalıklar: Vergi indirimi veya denetim serbestliği gibi ticaret yapma kolaylıkları. Kapitülasyonlar, Osmanlı Devleti'nin çöküşünde önemli bir rol oynamış ve 1923'te Lozan Antlaşması ile kaldırılmıştır.
Kapitülasyonların bütün devletlere açık olması, milliyetçilik ilkesinin ihlalidir. Kapitülasyonlar, Osmanlı Devleti tarafından yabancı ülkelerden gelen vatandaşlara verilen özel haklardır.
Kapitülasyon ve imtiyaz arasındaki temel fark, kapitülasyonun bir ülkenin vatandaşlarına zarar verecek şekilde yabancılara tanınan ayrıcalıkları ifade ederken, imtiyazın başkalarına tanınmayan özel, kişisel ayrıcalık olarak tanımlanmasıdır. Kapitülasyon örnekleri arasında, yabancı tüccarların bir ülkede vergisiz ticaret yapması veya yabancıların kendi dinlerine göre yargılanması yer alır. İmtiyaz örnekleri ise, bir kişiye veya şirkete fabrika kurma veya maden işletme izni verilmesi gibi durumları kapsar.
Fransızlara verilen kapitülasyonların sürekli hale gelmesinin nedeni, 1740 yılında I. Mahmud döneminde imzalanan Belgrad Antlaşması'dır. Daha önceki kapitülasyonlar genellikle hükümdarların ömrüyle sınırlıydı veya belirli süreler için geçerliydi.
1535 Kapitülasyonları, Osmanlı Padişahı I. Süleyman (Kanuni) ile Fransa Kralı I. François arasında imzalanan ve Fransız tüccarlarına Osmanlı topraklarında serbestçe ticaret yapma hakkı tanıyan anlaşmadır. Bu kapitülasyonlar, daha sonra diğer Avrupa devletleriyle yapılan benzer anlaşmaların da temelini oluşturmuştur. Kapitülasyonların bazı ayrıcalıkları: Kişisel ayrıcalıklar: Yabancılar, kendi dinlerine ait kiliselerde ibadet edebilir, kendi dinsel yöneticilerini seçebilir ve mabetlerinde dokunulmazlığa sahip olabilirlerdi. Ticari ayrıcalıklar: Yabancılar, vergilerden muaf olarak ticaret yapabilir, Osmanlı karasularında gemi işletmeciliği ve yolcu-eşya nakli gerçekleştirebilirlerdi.
Hukuk
Katı atık vergisi ödenmezse ne olur?
Kamu kurumlarına başvuru formu nereye gönderilir?
Kaymakam olmak için hangi sınava girmek gerekir?
Kat karşılığı inşaat sözleşmesi tek taraflı feshedilebilir mi?
Karayolu taşıma yönetmeliği kaç yıl geçerli?
Jandarma ve astsubay aynı mı?
Kazancı içtihat nedir?
Jandarma ve Genelkurmay Başkanlığı neden ayrıldı?
Kaçak giriş çıkış cezası kaç ay?
Japonya'da idam cezası neden var?
Kaç maç izleme sınırı var?
Kahvelerde bira ne zaman yasaklandı?
Karar ilam harcı kesinleşmeden istenebilir mi?
Kefalet senedinde kefil kim olur?
Kanada devleti kime bağlı?
Karaca iade kaç gün içinde yapılmalı?
Kasa fazlası tutanağı nasıl tutulur?
Kastı aşan yaralama kaç yıl ceza alır?
Kefilin itirazına karşı ne yapılır?
Kadastro geçmişi olan tarla alınır mı?
Katılan sanık ne demek hukukta?
Karadeniz Mahallesi'nde hangi polis karakolu var?
Kamu görevlileri etik kurulu hangi kanuna tabidir?
Kariyer Net CV neden aktif olmuyor?
Kamu iş başvurularında fotoğraf gerekli mi?
Kamu Denetçiliği Kurumu'nun amacı nedir?
Kaymakamların en büyük görevi nedir?
Kadıköy Adliyesi hangi adliyeye bağlıdır?
Jandarma personel temini pertem nedir?
Katılan ve katılma talebi arasındaki fark nedir?
Kat Mülkiyeti için iskan şart mı?
Kapalı cezaevi mektup okuma komisyonu ne kadar sürede cevap verir?
Kazaskerler neden önemli?
Kaddafi döneminde Libya nasıl bir ülkeydi?
Kader Mahkumu kaç yıl yatar?
Kadın askerler kaç yaşında askere gider?
Jandarma olmak için hangi okul mezunu olmak gerekir?
Kat mülkiyeti kanununa göre yönetim planı nedir?
Kadük kanun ne demek?
Katılım nedir?