Kapitülasyonlar , Osmanlı Devleti'nde ilk kez. Murad döneminde Ragusa Cumhuriyeti'ne verilen ticari imtiyazlarla başlamıştır
Sürekli hale getirilmesi ise . Mahmud döneminde , 1739 yılında Fransa'ya verilen kapitülasyonlarla olmuştur
Kaldırılması ise Lozan Antlaşması ile 24 Temmuz 1923 tarihinde gerçekleşmiştir
Fransa'ya verilen kapitülasyonların sürekli hale getirilmesi, 1736-1739 Savaşları sonunda imzalanan Belgrad Antlaşması sonrasında gerçekleşmiştir.
Kapitülasyonların amacı, genellikle şu şekilde özetlenebilir: İkili ilişkileri güçlendirmek: Kapitülasyonlar, veren ve alan devletler arasındaki ilişkileri güçlendirmek için kullanılan bir diplomasi yöntemidir. Ticareti teşvik etmek: Osmanlı Devleti gibi ülkeler, kapitülasyonlarla yabancı tüccarları kendi topraklarına çekerek transit ticaretten gelir elde etmeyi amaçlamıştır. Ekonomik ve sosyal birlik oluşturmak: Kapitülasyonlar, farklı devletler arasında ekonomik ve sosyal bir birlik oluşturmayı hedeflemiştir. Ancak, kapitülasyonların Osmanlı Devleti gibi ülkeler üzerinde olumsuz etkileri de olmuştur; örneğin, yerli üreticilerin zarar görmesine ve ekonomik dengenin bozulmasına yol açmıştır.
1535 Kapitülasyonları, Osmanlı Padişahı I. Süleyman (Kanuni) ile Fransa Kralı I. François arasında imzalanan ve Fransız tüccarlarına Osmanlı topraklarında serbestçe ticaret yapma hakkı tanıyan anlaşmadır. Bu kapitülasyonlar, daha sonra diğer Avrupa devletleriyle yapılan benzer anlaşmaların da temelini oluşturmuştur. Kapitülasyonların bazı ayrıcalıkları: Kişisel ayrıcalıklar: Yabancılar, kendi dinlerine ait kiliselerde ibadet edebilir, kendi dinsel yöneticilerini seçebilir ve mabetlerinde dokunulmazlığa sahip olabilirlerdi. Ticari ayrıcalıklar: Yabancılar, vergilerden muaf olarak ticaret yapabilir, Osmanlı karasularında gemi işletmeciliği ve yolcu-eşya nakli gerçekleştirebilirlerdi.
Kapitülasyonların kaldırıldığını ilk kabul eden devlet, Ankara Hükümeti olmuştur. 9 Eylül 1914 tarihinde, İttihat ve Terakki Hükümeti kapitülasyonların kaldırıldığını tüm elçiliklere bildirmiştir. Kapitülasyonların gerçek anlamda kaldırılması ise 24 Temmuz 1923'te imzalanan Lozan Barış Antlaşması ile mümkün olmuştur.
Kapitülasyonların kaldırılması, 24 Temmuz 1923 tarihinde imzalanan Lozan Antlaşması ile gerçekleşmiştir. Lozan Antlaşması'nın özel hükümler bölümündeki 28. madde, "Yüksek akit taraflar, Türkiye'de kapitülasyonların bütün nokta-i nazarlardan tamamen ilgasını her biri; kendisine taallûku cihetinden kabul ettiklerini beyan ederler" hükmünü getirmiştir.
Kanuni Sultan Süleyman döneminde kapitülasyonların sürekli hale getirilmesi, 28 Mayıs 1740 tarihli Belgrad Antlaşması ile gerçekleşmiştir. Bu antlaşma, Fransız elçi Marguis de Villeneuve'ün (Margis dö Vilnuv) çabalarıyla imzalanmış ve kapitülasyonların iki hükümdarın yaşam süresi boyunca geçerli olmasını sağlamıştır.
Kapitülasyon, bir devletin bir anlaşmaya bağlı olarak başka devletlere tanıdığı iktisadi, sosyal ve bazen siyasi ayrıcalıklara denir. Kapitülasyonlar, geniş ve dar anlamda tanımlanabilir: Geniş anlamda kapitülasyonlar, Avrupalı devletlerin kendi ülkeleri dışındaki yurttaşlarına, bulundukları devletin yetkilerinin dışında kalmak ve kendi devletlerinin yetkisine bağımlı olmak biçiminde elde ettikleri ayrıcalıklar ile ticaret ve gümrük konularında elde ettikleri kolaylıklar ve imtiyazları kapsar. Dar anlamda kapitülasyonlar, 16. yüzyıldan itibaren Avrupalı güçlerle Osmanlı Devleti arasında imzalanan anlaşmaları ifade eder. Kapitülasyonlar genellikle şu ayrıcalıkları içerir: Kişisel ayrıcalıklar: İbadet özgürlüğü, kendi dinsel yöneticilerini seçme hakkı, mabetlerde dokunulmazlık, yeni kiliseler inşa etme hakkı. Adli ayrıcalıklar: Kendi dinine göre yargılanma. Ekonomik ayrıcalıklar: Vergi indirimi veya denetim serbestliği gibi ticaret yapma kolaylıkları. Kapitülasyonlar, Osmanlı Devleti'nin çöküşünde önemli bir rol oynamış ve 1923'te Lozan Antlaşması ile kaldırılmıştır.
Hukuk
JÖH ve JÖAK yaş sınırı var mı?
Jandarma'da hangi bölümler var?
Kapalı cezaevinde yatanlar dışarı çıkabilir mi?
Kardeş Eli Derneği güvenilir mi?
Kamu kurumlarında işçi olarak kimler çalışabilir?
Jandarma ne zaman İçişleri Bakanlığına bağlandı?
Jandarma'nın yeni komutanı Ali Çardakçı kimdir?
Kaç kattan sonra çıkma yasak?
Karar harcı ve ilam borcu aynı şey mi?
Kayıp çocuk bulununca nereye teslim edilir?
Kaza sonrası sigortaya başvuru iki taraf da mı yapılır?
Jandarma kime bağlıdır vatandaş olarak?
Kapitülasyonlar ne zaman başladı ve bitti?
Karadağ Avrupa Birliği'ne girdi mi?
Kamu ihale kanunu neden sürekli değişiyor?
Kaç çeşit ictihat vardır?
Kanuni takip ne anlama gelir?
Kanada başbakanı ve cumhurbaşkanı aynı kişi mi?
Karaburun Adliyesi hangi adliyeye bağlıdır?
Kamu düzeni nedir?
Kadrosuz işçi sendikaya üye olabilir mi?
K1 belgesi başvuru dilekçesi nasıl yazılır?
Karşı boşanma davası açma süresi geçerse ne olur?
Kariyer Kapısı başvurularım nerede?
Katiplik sınavında metinler önceden veriliyor mu?
Karşı imza kuralı nedir?
Kayyum atanması için mahkeme kararı gerekir mi?
Kamulaştırma ihalesi nasıl yapılır?
Kat malikleri dış cepheye müdahale edebilir mi?
Kabotaji hangi ilke ile ilgilidir?
Kaçak geçiş cezası kaç gün içinde gelir?
Kan grubu kartı yerine yazılı beyan geçerli mi?
Kamu idaresi içi nakil ne zaman yapılır?
Kaç çeşit kanun vardır?
Katiplik sınavında analiz nasıl yapılır?
Kadastro mahkemesinde davalıdır ne demek?
Kamu denetçisi hangi bakanlığa bağlıdır?
Kamu işçi ek göstergesi nasıl hesaplanır?
Kamu personeli misafirhanelerde kalabilir mi?
Jurnalcilik neden yapılır?