Kadılık sistemi, şer’i mahkemelerde görülürdü
Mahallî mahkeme ve asliye hukuk mahkemesi kavramları aynı şeyi ifade etmez. Asliye hukuk mahkemesi, genel görevli hukuk mahkemelerinden biridir ve özel hukuk uyuşmazlıklarından doğan davalara bakar. Mahallî mahkeme ise, daha genel bir terim olup, belirli bir bölge veya yerleşim yerinde bulunan mahkemeleri kapsar.
Kadılık sistemi, İslam devletlerinde hukuki anlaşmazlıkları çözmek, ceza vermek ve hükümleri infaz etmek gibi görevlerin kadı adı verilen yetkili kişilere verildiği bir sistemdir. Osmanlı Devleti'nde kadılık sistemi şu şekilde özetlenebilir: Atama. Görevler. Yetki Sınırlandırması. Kaldırılması.
Osmanlı Devleti'nde şer'i ve örfi mahkemeler dışında şu mahkemeler de vardı: Cemaat Mahkemeleri: Gayrimüslim toplulukların kendi dini hukuklarına göre yargılanmalarını sağlayan mahkemelerdi. Konsolosluk Mahkemeleri: Kapitülasyonlardan faydalanan yabancı devletlerin kendi aralarındaki sorunları çözdükleri mahkemelerdi. Nizamiye Mahkemeleri: Tanzimat Dönemi'nde kurulan, şer'i, cemaat ve ticaret mahkemelerinin görevleri dışında kalan hukuk ve cinayet davalarına bakan mahkemelerdi. Divan-ı Hümayun: Osmanlı'nın en üst yargı merci olup, örfi hukuk uyuşmazlıklarının çözümlendiği bir mahkemeydi. Divan-ı Mezâlim: Türk-İslam devletlerinde en üst mahkeme olup, yargı görevinin dışında siyasi ve ekonomik alanlarda da görevleri vardı.
Asliye hukuk mahkemesi, özel hukuk uyuşmazlıklarına bakmakla görevli olan asıl mahkemedir. Asliye hukuk mahkemesinin görev alanına giren bazı davalar şunlardır: tapu iptal ve tescil davası; el atmanın önlenmesi davası; geçit hakkı davası; şufa (önalım) davası; zilyetliğin tespiti ve korunmasına ilişkin davalar; menfi tespit ve istirdat davası; alacak davası; maddi ve manevi tazminat davası; mirastan mal kaçırma davası; soy bağının düzeltilmesi ve babalık davası. Ayrıca, kanunda aksi bir düzenleme olmadıkça, dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalar ile şahıs varlığına ilişkin davalar da asliye hukuk mahkemesinin görev alanına girer.
Kadı, kısaca hukuki uyuşmazlıkları ve davaları karara bağlamak üzere devletçe tayin edilen görevli, hâkim olarak tanımlanabilir. Osmanlı döneminde ise kadılar, Tanzimat'a kadar her türlü davaya, Tanzimat ile Medeni Kanun arasındaki dönemde ise yalnız evlenme, boşanma, nafaka, miras davalarına bakmışlardır.
Kadıların yetkileri hem adli hem de idari alanlarda geniş bir yelpazeyi kapsar: Adli görevler: Hukuki konularda karar verme. Noter işlemleri. İdari görevler: Şehir yönetimi. Belediye işleri. Mali denetim. Kadılar, Tanzimat dönemine kadar geniş yetkilere sahipken, bu dönemden sonra yetkileri sınırlandırılarak sadece yargı işlerine bakmakla görevlendirilmişlerdir.
Mahkemeler, Türk yargı sistemine göre dört ana kategoriye ayrılır: 1. Anayasa Yargısı: Anayasa Mahkemesi'ni ifade eder. 2. Adli Yargı: İlk derece mahkemeleri, bölge adliye mahkemeleri ve Yargıtay'ı içerir. 3. Uyuşmazlık Yargısı: Uyuşmazlık Mahkemeleri'ni kapsar. 4. İdari Yargı: Danıştay ve idari yargı yerlerini içerir. Bazı yazarlar, seçim yargısı (Yüksek Seçim Kurulu) ve hesap yargısı (Sayıştay) gibi ek kategoriler de ekler.
Hukuk
Jandarma'da en yüksek uzman rütbesi nedir?
Kalkınma Bakanlığı hangi bakanlığa bağlıdır?
Karar düzeltme dilekçesi hangi hallerde kabul edilir?
Kamu araçlarında rayiç bedel farkı nasıl alınır?
Kadılık sistemi hangi mahkemelerde görülür?
Kanuni Esasi nedir kısaca özet?
Karadağ neden bağımsız bir ülke?
Kasten yaralanma sonucu iş göremezlik tazminatı nasıl hesaplanır?
Kapalı çıkma yasağı ne zaman kalkıyor?
Kelebek bıçak oyuncak mı?
Kamulaştirma kanunu 46 madde nedir?
Kaza yapan araçta bulunan yolcular kusurlu sayılır mı?
Karşıyaka Asri Mezarlıkta mezar yeri nasıl alınır?
Karayazı adliyesi hangi ağır ceza mahkemesine bağlıdır?
Katiplik testi nasıl yapılır?
Kayıp kargo tazmin talebi reddedilirse ne olur?
K1 ve K2 belgesi nedir?
Kadroya geçen taşeron işçi kaç derece alır?
Kamu kurumlarına icra takibi başlatılabilir mi?
Kat irtifakı niteliği mesken ne demek?
Kapıda ödemede kargo ücreti kime ait?
Kat mülkiyetli tapu alınırsa ne olur?
Katı atık vergisi ödenmezse ne olur?
Kamu kurumlarına başvuru formu nereye gönderilir?
Kaymakam olmak için hangi sınava girmek gerekir?
Kat karşılığı inşaat sözleşmesi tek taraflı feshedilebilir mi?
Karayolu taşıma yönetmeliği kaç yıl geçerli?
Jandarma ve astsubay aynı mı?
Kazancı içtihat nedir?
Jandarma ve Genelkurmay Başkanlığı neden ayrıldı?
Kaçak giriş çıkış cezası kaç ay?
Japonya'da idam cezası neden var?
Kaç maç izleme sınırı var?
Kahvelerde bira ne zaman yasaklandı?
Karar ilam harcı kesinleşmeden istenebilir mi?
Kefalet senedinde kefil kim olur?
Kanada devleti kime bağlı?
Karaca iade kaç gün içinde yapılmalı?
Kasa fazlası tutanağı nasıl tutulur?
Kastı aşan yaralama kaç yıl ceza alır?