Türkçede iki çeşit geçmiş zaman vardır:
Duyulan geçmiş zaman ile ilgili cümlelerden bazıları şunlardır: Ben tam 1 yaşındayken yürümeye başlamışım. Beyza o dönemde aşırı zorluk çekmiş. Ertuğrul bütün Avrupa ülkelerini gezmiş. Siz davet edilmediğiniz yere gitmişsiniz. Uykumda konuşmuşum. Bugün sütlü kahve içmişsin. Bebek gece ağlamış. Geçen hafta cuma günü toplantı yapmışız. Çarşamba günü kütüphaneye gitmişsiniz. Sınıfta çok soru sormuşlar. Duyulan geçmiş zaman, bir eylemin geçmişte gerçekleştiğini ve bu olayın başkasından duyulduğunu ifade eder.
Belirli geçmiş zaman, bir eylemin doğrudan tecrübe edildiğini veya bilindiğini ifade eder. Belirsiz geçmiş zaman ise bir eylemin geçmişte yapıldığını, ancak ne zaman yapıldığına dair bilgi verilmediğini belirtir.
Duyulan (öğrenilen) geçmiş zaman kipi, fiilin gerçekleştiğini konuşanın sonradan duyduğu, öğrendiği veya fark ettiği zaman dilimini ifade eder. Bu kip, "-mış", "-miş", "-muş", "-müş" ekleriyle oluşturulur. Ünlü uyumlarına göre bu ekler şu şekilde değişir: -mış; -miş; -muş; -müş. Örnek cümleler: "Depremzedelere gönderilen yardımları engellemişler." "Annemin anlattığına göre ben bir yaşında yürümeye başlamışım." "Uyu-muş-um." "Bugün sütlü kahve içmişsin." "Geçen hafta cuma günü toplantı yapmışız."
Di'li geçmiş zaman ve mişli geçmiş zaman arasındaki temel fark, anlatım biçimidir: 1. Di'li geçmiş zaman, kişinin bizzat gördüğü veya kesin olarak bildiği eylemler için kullanılır ve fiil köküne "-dı, -di, -du, -dü" ekleri getirilerek oluşturulur. 2. MİŞli geçmiş zaman, başkasından duyulan veya sonradan fark edilen eylemler için kullanılır ve fiil köküne "-mış, -miş, -muş, -müş" ekleri getirilir.
Bilinen (görülen) geçmiş zaman ve görülen geçmiş zaman aynıdır. Bu zaman kipi, "-dı/di/-du/-dü ; -tı/-ti/-tu/-tü" ekleriyle oluşturulur ve yakın ya da uzak geçmişte kesin olarak yapılan ve tamamlanan işleri anlatır. Örnekler: "Ben gördüm". "Dün gece eve geç geldi". "Toplantıda ayrıntılar görüşüldü".
Evet, "dı" ve "-di'li geçmiş zaman" aynı anlama gelir. "-di'li geçmiş zaman", Türkçede fiil sonuna "-di" ekinin ses uyumlarına uyacak şekilde eklenmesi ile oluşturulan geçmiş zaman yapısıdır. Bu ek, uzak ya da yakın geçmişte yapılan ve tamamlanan işleri kesinliğe bağlayarak anlatır. Örnek cümleler: Ben izledim. Biz izledik. Sen izledin. O izledi. Onlar izlediler. Dün hava çok güzeldi. Şimdiye kadar izlediğim en korkunç filmdi.
Geçmiş zaman kiplerinde 3. kişi bulmak için, fiil tabanına -di eki eklenir. Örnekler: - geldi (görülen geçmiş zaman); - almış (duyulan geçmiş zaman).
Blog
Kaçamak yapmak ne anlama gelir?
Kit ne anlama gelir?
Kurdelenin diğer adı nedir?
Kural dışı ne demek TDK?
Kimse zannettiği kadar meşgul değildir kimin sözü?
Koç burcunu ne değiştirir?
Kebir ne anlama gelir?
Köşe olmak deyim mi?
Koç burcu hangi astroloji?
Kutup yıldızı kolye ne anlama gelir?
Koca kelimesinin kaç tane eş anlamı vardır?
Koç yönetici gezegen Mars nasıl etkiler?
Kentsel dönüşüm yarısı bizden kampanyası ne zaman başlıyor?
Kodaman ve patron aynı mı?
Koku bulmaca ne demek?
Köşeli parantez yerine kare parantez kullanılır mı?
Kök çakra neresi?
Kurgusal ne demek?
Köpek patisi nasıl denir?
Kolay gele yerine ne kullanılır?
Korece ve Japonca neden Altay dili?
Konulu ve cilveli ne demek?
Kuzey Ay düğümü Akrep hangi ev?
Körle yatan şaşı kalkar ne anlama gelir?
Kayseri'de en büyük ilçe Kocasinan mı?
Kaç tane büyükşehir ve ilçe var?
Kiril alfabesi Latin alfabesine nasıl çevrilir?
Kids kime denir?
Komut ve emir aynı şey mi?
Kırgız Türkçesini öğrenmek zor mu?
Kocaeli İzmit mahalle sınırları nasıl belirlenir?
Kelem hangi yöreye ait?
Kurallı ve devrik cümle nedir etkinlik?
Kılıç Prensi ters ne anlama gelir?
Kayınconun eşine neden yenge denir?
Kırklareli'nin kaç tane ilçesi var?
Kepez Aras Kargo hangi mahallede?
Kilis'te doğalgaz var mı?
Kaç çeşit basit fiil vardır?
Korkaklara ne denir?