Hastalıklardan korunmak için yapılması gereken aşılar, kişinin yaşına, sağlık durumuna, mesleğine, yaşam tarzına ve seyahat planlarına göre değişiklik gösterir
Yetişkinler için önerilen bazı aşılar :
Aşıların uygulanması için bir sağlık uzmanına danışılması önerilir.
Aşı, bireyleri belirli enfeksiyon hastalıklarına karşı korumak ve bağışıklık sistemini güçlendirmek amacıyla yapılır. Aşıların yapılma nedenlerinden bazıları şunlardır: Hastalıkların önlenmesi. Uzun vadeli sağlık problemlerinin azaltılması. Toplumsal bağışıklığın sağlanması. Hastalıkların şiddetinin azaltılması. Hastalıkların tamamen ortadan kaldırılması. Aşıların düzenli olarak yapılması, hem bireyin hem de toplumsal bağışıklığın güçlenmesine katkıda bulunur. Aşıların etkinliğine yönelik sınırlamalar mevcuttur. Aşı yaptırmadan önce bir sağlık uzmanına danışılması önerilir.
Aşı çeşitleri şu şekilde sınıflandırılabilir: Canlı zayıflatılmış aşılar. İnaktive (ölü) aşılar. Subunit (alt birimli) aşılar. Toksoid aşılar. Viral vektör aşıları. RNA ve DNA aşıları. Aşılar ayrıca tek değerlikli (tek bir antijene karşı) veya çok değerlikli (iki veya daha fazla mikroorganizmaya karşı) olabilir.
1 yaşında yapılan aşılar şunlardır: Konjuge Pnömokok (KPA) Aşısı: 2., 4., 6. ve 12. aylarda yapılan bu aşı, zatürre, orta kulak iltihabı ve menenjite karşı koruma sağlar. Kızamık, Kızamıkçık ve Kabakulak (KKK) Aşısı: 1. ve 4. yaşta olmak üzere iki doz uygulanır. Suçiçeği Aşısı: 1. yaşta uygulanır, 4. yaşta ikinci dozu yapılır. Aşıların zamanında yapılması, bebeğin bağışıklık sistemini güçlendirmek ve hastalıklardan korunmasını sağlamak için önemlidir. Türkiye'de aşı uygulaması yasal olarak zorunlu değildir; aşı yaptırmak istemeyen aileler, "İzlem/Aşı Durumu Bilgilendirme Onam Formu" doldurmak zorundadır.
Aşı olan kişinin kaç yıl sonra tekrar aşı olması gerektiği, yapılan aşının türüne ve kişinin sağlık durumuna bağlı olarak değişir. Grip aşısı: Her yıl yeniden yapılmalıdır, çünkü grip virüsü sürekli mutasyona uğrar ve her yıl farklı türler ortaya çıkar. Hepatit B aşısı: Üç doz halinde uygulanır ve ömür boyu koruma sağlamak için üç dozun tamamlanması gereklidir. COVID-19 aşısı: BioNTech aşısı için, iki dozun ardından 6-8 ay sonra üçüncü doz önerilir. Aşıların zamanında ve uygun aralıklarla uygulanması önemlidir. Aşı takvimi dışında kalan durumlarda, bir sağlık uzmanına danışılması önerilir.
Aşı pasaportu için geçerli olan aşılar, Avrupa Birliği'nin onayladığı aşılardır. Şu ana kadar bu onayları alan aşılar şunlardır: BioNTech-Pfizer; Moderna; AstraZeneca; Johnson&Johnson. Ayrıca, Sinovac ve Sputnik aşılarının da pasaporta dahil edilebilmesi için Avrupa İlaç Ajansı (EMA) tarafından onaylanması beklenmektedir.
Aşıların içinde bulunan bazı bileşenler: Aktif içerik. Adjuvanlar. Koruyucular. Stabilizatörler. Antibiyotikler. Seyrelticiler. Aşıların içeriği, türüne ve üretim yöntemine göre değişiklik gösterebilir.
1 yaşında yapılması gereken aşıların yapılmaması, tehlikeli durumlara yol açabilir. Bu aşılar arasında konjuge pnömokok (zatürre) aşısı, kızamık-kızamıkçık-kabakulak (KKK) aşısı ve suçiçeği aşısı bulunur. Konjuge pnömokok aşısı, zatürre, orta kulak iltihabı ve menenjite karşı koruma sağlar. KKK aşısı, kızamık, kızamıkçık ve kabakulak hastalıklarına karşı koruma sağlar. Suçiçeği aşısı, suçiçeği hastalığına karşı koruma sağlar. Aşıların zamanında yapılması, bebeklerin hastalıklardan korunmasını ve bağışıklık sistemlerinin güçlenmesini sağlar. Aşıların yan etkileri veya ertelenmesi gereken durumlar için bir sağlık uzmanına danışılması önerilir. Türkiye'de çocuklara uygulanan aşıların birçoğu ücretsiz olup, aşı takvimindeki tüm aşıların uygulaması yasal olarak zorunlu değildir.
Sağlık
Her gün 1 tabak brokoli yersek ne olur?
Hazır hamur sağlıklı mı?
Hangi ilaçlar parasetamol ve flurbiprofen içerir?
Hemofilide hangi faktör eksik?
Hastane Koordinasyon Merkezi ne iş yapar?
Hepatit-B'ye maruz kalan kişiye ne yapılır?
Hapşırırken ve öksürürken sırt ağrısı neden olur?
Heb hastalığı neden olur?
Hangi gün yapılan cinsel ilişkiden hamile kalınır?
Hastane tipi süt sağma makinası evde kullanılır mı?
Hepatosit hasarı neden olur?
Hamileyken sırt üstü yatmak bebeğe zarar verir mi?
Hava yutunca mide bulantısı neden olur?
Hangi vitamin eksikliği yüksek tansiyon yapar?
Hangi tahlillerde sigara içilmez?
Hayız bitiminde pamuk nasıl olmalı?
Hemşirelik tanıları nelerdir?
Hangi renk benler kanser riski taşır?
Hastane simgesi nedir?
Herpes virüsü vücutta nerelerde çıkar?
Hangi protez daha kullanışlı?
Her gün kızılcık suyu içersek ne olur?
Hangi tüyler kötüdür?
Her gün çam sakızı çiğnenirse ne olur?
Hangi nodüller biyopsi gerektirir?
Her gün yeşillik yersek ne olur?
HBV DNA kantitatif kaç olmalı?
Hemolitik anemi ve hemoliz aynı şey mi?
Hamilelikte süt yerine ne içilmeli?
Hangi maden suyu mideye iyi gelir?
Hangi kanser türü önlenebilir?
Heparin hangi durumlarda kontrendikedir?
Havalı koltuk sağlıklı mı?
HCT değeri 691 ne demek?
Hemogram yüksek çıkarsa ne olur?
Hastanelerde hangi bölümler var?
Hangi E vitamini daha etkili?
Hangi süt kabız yapmaz?
Heyet raporu için hangi bölümler gerekli?
Hepatit hastalığı tehlikeli midir?