Hastalıklardan korunmak için yapılması gereken aşılar, kişinin yaşına, sağlık durumuna, mesleğine, yaşam tarzına ve seyahat planlarına göre değişiklik gösterir
Yetişkinler için önerilen bazı aşılar :
Aşıların uygulanması için bir sağlık uzmanına danışılması önerilir.
Aşı, bireyleri belirli enfeksiyon hastalıklarına karşı korumak ve bağışıklık sistemini güçlendirmek amacıyla yapılır. Aşıların yapılma nedenlerinden bazıları şunlardır: Hastalıkların önlenmesi. Uzun vadeli sağlık problemlerinin azaltılması. Toplumsal bağışıklığın sağlanması. Hastalıkların şiddetinin azaltılması. Hastalıkların tamamen ortadan kaldırılması. Aşıların düzenli olarak yapılması, hem bireyin hem de toplumsal bağışıklığın güçlenmesine katkıda bulunur. Aşıların etkinliğine yönelik sınırlamalar mevcuttur. Aşı yaptırmadan önce bir sağlık uzmanına danışılması önerilir.
Aşı çeşitleri şu şekilde sınıflandırılabilir: Canlı zayıflatılmış aşılar. İnaktive (ölü) aşılar. Subunit (alt birimli) aşılar. Toksoid aşılar. Viral vektör aşıları. RNA ve DNA aşıları. Aşılar ayrıca tek değerlikli (tek bir antijene karşı) veya çok değerlikli (iki veya daha fazla mikroorganizmaya karşı) olabilir.
1 yaşında yapılan aşılar şunlardır: Konjuge Pnömokok (KPA) Aşısı: 2., 4., 6. ve 12. aylarda yapılan bu aşı, zatürre, orta kulak iltihabı ve menenjite karşı koruma sağlar. Kızamık, Kızamıkçık ve Kabakulak (KKK) Aşısı: 1. ve 4. yaşta olmak üzere iki doz uygulanır. Suçiçeği Aşısı: 1. yaşta uygulanır, 4. yaşta ikinci dozu yapılır. Aşıların zamanında yapılması, bebeğin bağışıklık sistemini güçlendirmek ve hastalıklardan korunmasını sağlamak için önemlidir. Türkiye'de aşı uygulaması yasal olarak zorunlu değildir; aşı yaptırmak istemeyen aileler, "İzlem/Aşı Durumu Bilgilendirme Onam Formu" doldurmak zorundadır.
Aşı olan kişinin kaç yıl sonra tekrar aşı olması gerektiği, yapılan aşının türüne ve kişinin sağlık durumuna bağlı olarak değişir. Grip aşısı: Her yıl yeniden yapılmalıdır, çünkü grip virüsü sürekli mutasyona uğrar ve her yıl farklı türler ortaya çıkar. Hepatit B aşısı: Üç doz halinde uygulanır ve ömür boyu koruma sağlamak için üç dozun tamamlanması gereklidir. COVID-19 aşısı: BioNTech aşısı için, iki dozun ardından 6-8 ay sonra üçüncü doz önerilir. Aşıların zamanında ve uygun aralıklarla uygulanması önemlidir. Aşı takvimi dışında kalan durumlarda, bir sağlık uzmanına danışılması önerilir.
Aşı pasaportu için geçerli olan aşılar, Avrupa Birliği'nin onayladığı aşılardır. Şu ana kadar bu onayları alan aşılar şunlardır: BioNTech-Pfizer; Moderna; AstraZeneca; Johnson&Johnson. Ayrıca, Sinovac ve Sputnik aşılarının da pasaporta dahil edilebilmesi için Avrupa İlaç Ajansı (EMA) tarafından onaylanması beklenmektedir.
Aşıların içinde bulunan bazı bileşenler: Aktif içerik. Adjuvanlar. Koruyucular. Stabilizatörler. Antibiyotikler. Seyrelticiler. Aşıların içeriği, türüne ve üretim yöntemine göre değişiklik gösterebilir.
1 yaşında yapılması gereken aşıların yapılmaması, tehlikeli durumlara yol açabilir. Bu aşılar arasında konjuge pnömokok (zatürre) aşısı, kızamık-kızamıkçık-kabakulak (KKK) aşısı ve suçiçeği aşısı bulunur. Konjuge pnömokok aşısı, zatürre, orta kulak iltihabı ve menenjite karşı koruma sağlar. KKK aşısı, kızamık, kızamıkçık ve kabakulak hastalıklarına karşı koruma sağlar. Suçiçeği aşısı, suçiçeği hastalığına karşı koruma sağlar. Aşıların zamanında yapılması, bebeklerin hastalıklardan korunmasını ve bağışıklık sistemlerinin güçlenmesini sağlar. Aşıların yan etkileri veya ertelenmesi gereken durumlar için bir sağlık uzmanına danışılması önerilir. Türkiye'de çocuklara uygulanan aşıların birçoğu ücretsiz olup, aşı takvimindeki tüm aşıların uygulaması yasal olarak zorunlu değildir.
Sağlık
Her gün cinsel ilişkiye girmek yumurtlama dönemini etkiler mi?
Hangi parmak hastalıkları tehlikeli?
Her gün enginar yersem ne olur?
Hamilelikte aşırı stres düşük riski yapar mı?
Hesperidin ve resveratrol ne işe yarar?
Hangi kan grupları birbirine uyumlu?
Hangi belirtiler varsa hemen test yaptırılmalı?
Hemovak ve midivak nedir?
Hastalık raporundan kimler muaftır?
Hamilelikte akıntı ne zaman biter?
Hava yolu yerine ne kullanılır?
Her gün beyaz leblebi yersem ne olur?
Hangi kanser kuru öksürük yapar?
Hangi lens gözü en az yorar?
Hamilelikte karın çok hızlı büyürse ne olur?
Hangi süt dişleri daha zor dökülür?
Hedefe Yönelik Tedaviler hangi kanserde kullanılır?
HBA1C testi neyi gösterir?
Hangi çiçek hangi hastalığa iyi gelir?
Hangi tümör tehlikeli?
Hamilelikte hangi diş tedavileri yasak?
Her gün 1 litre ayran içmek kilo aldırır mı?
Hematolojiye ne zaman gidilir?
Hangi omega 3 daha iyi uyku?
Hangi ağrı kesicilerde parasetamol yok?
Her gün kola içersek ne olur?
Hardline whey 3 matrix içinde ne var?
Hamileyken rahim neden daha büyük olur?
Hemşirelik iyi bir meslek mi?
Hamilelikte hazımsızlık ne zaman başlar?
Hangi çikolata migreni tetikler?
Hamilelikte karın sertleşmesi ne zaman başlar?
Hellim sağlıklı mı?
Her gece aynı saatte uyanmak neyin belirtisi?
Havale neden olur ve nasıl anlaşılır?
Her gün soğuk süt içersek ne olur?
Hasta bezi yerine ince külot kullanılır mı?
Hasta bezi ve külotlu bez aynı mı?
HBe Ag negatif olursa ne olur?
Her gün 3 tane kuru incir yersek ne olur?