Kanunname , Osmanlı İmparatorluğu'nda devletin idari, mali, askeri ve hukuki düzenlemelerini içeren resmi belgeler veya yasalar topluluğudur
Bu terim, Arapça kökenli "kanun" (yasalar) ve Farsça kökenli "name" (kitap) kelimelerinin birleşiminden oluşur
Fatih Kanunnamesi ve Kanunname-i Ali Osman aynı belgedir.
Fatih Kanunnamesi toplam 68 maddeden oluşmaktadır.
Kanunname-i Ali Osman'da yer alan bazı hükümler: Devlet teşkilatına dair düzenlemeler. Divan ve saray hizmetkârlarına dair kurallar. Suç ve cezalar. Mansıp sahiplerinin gelirleri. Elkâb örnekleri. Bu kanunname, Osmanlı hukuk sisteminin temelini oluşturmuş ve XIX. yüzyıla kadar yürürlükte kalmıştır.
Fatih Kanunnamesi ve Kanunname-i Al-i Osman'ın (Ali Osman Kanunnamesi) hazırlanmasında farklı kişiler rol oynamıştır: Fatih Kanunnamesi: Fatih Sultan Mehmet'in emriyle, dönemin nişancısı Leys-zâde Mehmet Efendi tarafından hazırlanmıştır. Kanunname-i Al-i Osman: Nişancı Leysî-zâde tarafından, 1451'den önceki mevcut kanunların derlenmesiyle oluşturulmuştur. Hazırlanış sürecinde padişahın rolü, kanunların tasdik makamında yer alması ve eksik kısımların bizzat Fatih tarafından tamamlanması şeklinde olmuştur.
Fatih Kanunnamesi ve Kanuni Sultan Süleyman Kanunnamesi arasındaki temel farklar şunlardır: 1. Kapsam ve İçerik: - Fatih Kanunnamesi: - Üç ana bölümden oluşur: Devlet ileri gelenlerinin protokol yerleri, saltanat işlerinin düzeni ve suçlar ile cezaları. - Daha çok teşkilat ve yönetim konularına odaklanır. - Kanuni Sultan Süleyman Kanunnamesi: - Daha kapsamlı olup, idari, hukuki, mali ve cezai konuları içerir. - Hukukta usul konusunu da kapsar. 2. Hazırlanma Süreci: - Fatih Kanunnamesi: - Fatih Sultan Mehmet döneminde hazırlanmış ve sonraki dönemlerde de yürürlükte kalmıştır. - Kanuni Sultan Süleyman Kanunnamesi: - Kanuni Sultan Süleyman döneminde, genellikle Şeyhülislam Ebussuud Efendi'nin fetvalarına dayanarak hazırlanmıştır. 3. Sayıca Fark: - Fatih Kanunnamesi: - Daha az sayıda kanun içerir. - Kanuni Sultan Süleyman Kanunnamesi: - Sayıca daha fazla ve daha muntazam kanunlardan oluşur.
III. Murad'ın kanunnameleri, Osmanlı İmparatorluğu'nun merkezi yönetim teşkilatını düzenlemeye yönelik kanun hükümlerini içerir. Bazı III. Murad dönemi kanunnameleri: Budin’de bulunan kul taifesinin ulufelerinin ödenmesi. Kıbrıs'taki askeri zümreye toprak geliri verilmesi. Ayrıca, III. Murad devri kanunnameleri hakkında detaylı bilgi veren "Osmanlı Kanunnameleri ve Hukuki Tahlilleri: III. Murad Devri Kanunnameleri" adlı kitap, Ahmed Akgündüz tarafından yazılmış ve 1994 yılında yayımlanmıştır.
1630 tarihli Ulah Kanunnamesi, Kutsal Roma Germen İmparatoru II. Ferdinand tarafından, Sava ve Drava nehirleri arasındaki bölgeye göç etmiş Ulah ahalisinin haklarını ve ayrıcalıklarını belirtmek amacıyla ilan edilen bir belgedir. Kanunnamenin bazı özellikleri: Kapsamı: Koprivnica, Križevci ve Ivanić kaptanlıklarından oluşan Yukarı Slavon Askeri Serhâd’dinin tüm köylerini kapsar. Madde Sayısı: Beş bölüm ve elli dört maddeden oluşur. İçerik: Temsil ve yetki, hukuki süreçler, tasarruf ve mülkiyet hakları, özel ve genel suçlar, askeri yükümlülükler gibi konuları içerir. Kanunname ile Ulah ahalisine fiili arazi mülkiyeti, vergilerden muafiyet ve özerk yönetim gibi imtiyazlar tanınmıştır.
Hukuk
Kat irtifaklı tapu kaç yıl geçerli?
Jandarma hangi durumlarda eve girebilir?
Kamu spotları neden zorunlu?
Kariyer nette başvuru geri çekince ne olur?
Kadın kocasından kaç yıl ayrı kalabilir?
Kat karşılığı anlaşmasında arsa sahibi ne yapmalı?
Kefil hangi durumlarda sorumlu olur?
Karşılıklı boşanma davasında nafaka nasıl belirlenir?
Kahramanmaraş'ın en büyük valisi kimdir?
Kamu konutları kimlere verilir?
Kaynak Holding neden kayyum atandı?
Kasten öldürmeye teşebbüs ile kasten yaralama arasındaki fark nedir?
Kat Mülkiyeti Kanununa göre toplantı yeter sayısı kaçtır?
Kaç derece mahkeme var?
K1 Belgesi kaç günde çıkar?
Kamuda çalışan 4b'liler tayin isteyebilir mi?
Kamu spotu nasıl paylaşılır?
Karara çıktıktan sonra ne olur?
Karakola ifade verdikten sonra serbest bırakılırsa ne olur?
Kaçakçılık suçunda araç müsadere edilir mi?
Katılma talebinde bulunduktan sonra ne olur?
Kaldırım olmayan yolda hangi taraftan yürünür?
Karabük Valiliği'nde hangi birimler var?
Japonya'da hizmetçi olmak için ne gerekli?
Karz akdi nedir?
Kanun maddesinin farklı yorumlanması talebi nedir?
Kazancı Hukuk'ta hangi kararlar var?
Kamu ve özel hukuk tüzel kişilerinin ayrıcalıkları ve yükümlülükleri nelerd..
Kamu davasının açılmasının ertelenmesi denetimli serbestlik kaç yıl?..
Kamu hizmetleri nelerdir?
Kadastro mahkemesine nasıl dava açılır?
Kambiyo senedine dayalı takipte tescile zorlama davası nasıl açılır?
Kadın ve erkek eşitliğini sağlamak için hangi yasal düzenlemeler yapılmalıd..
Katılım bankaları hangi kanuna tabi?
Kanun-i Esasi ile halkın yönetime katılması nasıl sağlanmıştır?
Kadınlara siyasi hakların verilmesi hangi ilke ile ilgilidir?
Kayyum atanan sendika ne demek?
Karar defteri nasıl tutulur?
Kaç yıl ceza alan kaç ay yatar?
Katılım belgesi ile sertifika aynı şey mi?