Kamulaştırma şerhini, idarenin talebi üzerine tapu müdürlüğü koyar
İdare, kamulaştırma kararı verdikten sonra, kamulaştırmanın tapu siciline şerh verilmesini, kamulaştırmaya konu taşınmaz malın kayıtlı bulunduğu tapu idaresine bildirir
Kamulaştırma şerhi, ancak kamulaştırma kararı alındıktan sonra tapu siciline konulabilir, öncesinde konulması mümkün değildir
Kamu yararı kararı, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na göre şu şekilde alınır: 1. Başvuru: İlgili kamu kurumu veya gerçek/tüzel kişiler, hizmetle ilgili denetimine bağlı oldukları köy, belediye, özel idare veya bakanlıklara başvuru yapar. 2. Değerlendirme: Başvuru sonrası, projenin topluma sağlayacağı faydalar, alternatif çözümler ve olumsuz etkiler gibi kriterler dikkate alınarak kamu yararı unsuru değerlendirilir. 3. Karar: Uzman komisyonlar veya ilgili birimler tarafından hazırlanan raporlar doğrultusunda, gerçekten toplumun ortak yararı olup olmadığına bakılır ve karar alınır. Kamu yararı kararını alabilecek yetkili merciler şunlardır: belediye encümeni; il daimi encümeni; il idare kurulu; ilgili bakanlık; Yükseköğretim Kurulu, üniversite, Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu gibi kurumların yönetim kurulları. Kamu yararı kararı olmadan başlatılan kamulaştırma işlemleri hukuka aykırı sayılır ve idari yargıda iptal edilebilir.
Kamulaştırma Kanunu 22. madde, "Kamulaştırmadan Vazgeçme" başlığı altında, tarafların anlaşması suretiyle kamulaştırmadan vazgeçmeyi düzenler. Maddeye göre: Kamulaştırmanın kesinleşmesinden sonra, taşınmaz malların kamulaştırma amacına veya kamu yararına yönelik herhangi bir ihtiyaca tahsisi lüzumu kalmaması halinde, durum idarece mal sahibi veya mirasçılarına duyurulur. Mal sahibi veya mirasçıları, kamulaştırma bedelini aldıkları günden itibaren işleyecek kanuni faiziyle birlikte üç ay içinde ödeyerek taşınmaz malı geri alabilir. Kamulaştırmadan tek taraflı vazgeçme ise idarenin, kamulaştırmanın her safhasında, yetkili merciin kararı ile mümkündür.
Kamulaştırma bedelini, taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesi belirler. Mahkemenin belirlediği bilirkişi kurulu, bedelin tespitini etkileyecek tüm ölçütleri dikkate alarak rapor düzenler. Ayrıca, sermaye piyasası kurulunun kabul ettiği değerleme standartlarına uygun, gerekçeli bir değerlendirme raporu hazırlanır. Kamulaştırma bedelinin tespiti ve tesciline ilişkin davalarda davacı, kamulaştırma işlemini yapan idaredir; davalı ise taşınmaz mal sahibidir.
Kamulaştırma, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 46. maddesi ile düzenlenmiştir. Bu maddeye göre, devlet ve kamu tüzel kişileri; kamu yararı gerektirdiğinde, özel mülkiyette bulunan taşınmazları, gerçek bedelini peşin ödemek şartıyla kamulaştırabilir.
Hukuki el atma durumunda, 5 yıl içinde kamulaştırma yapılmazsa taşınmaz maliki, taşınmazın bedelinin ödenmesi talebiyle dava açabilir. Bu dava, taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesinde açılır. Ayrıca, malikin taşınmazı, imar planında yeşil saha, park, okul gibi kamuya ayrılan bir alan üzerinde bulunuyorsa veya imar uygulaması sebebiyle düşen düzenleme ortaklık payı yüzde kırk beşin üzerindeyse, 5 yıllık süre her malik yönünden ayrıca değerlendirilir. Dava açmadan önce idareye başvurma ve uzlaşma görüşmelerinin yapılması zorunlu değildir. Her dava farklı koşullara sahip olduğu için kesin bir süre vermek zor olabilir. Hukuki konularda doğru bilgi ve yönlendirme için bir avukata danışılması önerilir.
2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 13. maddesi, 24/04/2001 tarihli 4650 sayılı Kanun ile yürürlükten kaldırılmıştır. Bu madde, kamulaştırma sürecinde tebligatın nasıl yapılacağına dair düzenlemeleri içeriyordu. Güncel yasal çerçevede tebligat işlemleri için farklı hükümler geçerlidir.
2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 3. maddesi, idarelerin kanunlarla yapmak yükümlülüğünde bulundukları kamu hizmetlerinin veya teşebbüslerinin yürütülmesi için gerekli olan taşınmaz malları, kaynakları ve irtifak haklarını; bedellerini nakden ve peşin olarak veya belirli koşullarda taksitlerle ödemek suretiyle kamulaştırma yapabileceklerini düzenler. Ayrıca, Bakanlar Kurulunca kabul olunan, büyük enerji ve sulama projeleri ile iskan projelerinin gerçekleştirilmesi, yeni ormanların yetiştirilmesi, kıyıların korunması ve turizm amacıyla yapılacak kamulaştırmalarda, bir gerçek veya özel hukuk tüzelkişisine ödenecek kamulaştırma bedelinin o yıl Genel Bütçe Kanununda gösterilen miktarının, nakden ve peşin olarak ödeneceğini belirtir. Bu maddenin tamamı için 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun ilgili maddesine veya mevzuat.gov.tr gibi kaynaklara başvurulabilir.
Hukuk
JÖH ve JÖAK yaş sınırı var mı?
Jandarma'da hangi bölümler var?
Kapalı cezaevinde yatanlar dışarı çıkabilir mi?
Kardeş Eli Derneği güvenilir mi?
Kapalı secim sistemi nedir?
Kamu kurumlarında işçi olarak kimler çalışabilir?
Jandarma ne zaman İçişleri Bakanlığına bağlandı?
Jandarma'nın yeni komutanı Ali Çardakçı kimdir?
Kaç kattan sonra çıkma yasak?
Karar harcı ve ilam borcu aynı şey mi?
Kayıp çocuk bulununca nereye teslim edilir?
Kaza sonrası sigortaya başvuru iki taraf da mı yapılır?
Jandarma kime bağlıdır vatandaş olarak?
Kapitülasyonlar ne zaman başladı ve bitti?
Karadağ Avrupa Birliği'ne girdi mi?
Kamu ihale kanunu neden sürekli değişiyor?
Kaç çeşit ictihat vardır?
Kanuni takip ne anlama gelir?
Kanada başbakanı ve cumhurbaşkanı aynı kişi mi?
Karaburun Adliyesi hangi adliyeye bağlıdır?
Kamu düzeni nedir?
Kadrosuz işçi sendikaya üye olabilir mi?
K1 belgesi başvuru dilekçesi nasıl yazılır?
Karşı boşanma davası açma süresi geçerse ne olur?
Kariyer Kapısı başvurularım nerede?
Katiplik sınavında metinler önceden veriliyor mu?
Karşı imza kuralı nedir?
Kayyum atanması için mahkeme kararı gerekir mi?
Kamulaştırma ihalesi nasıl yapılır?
Kat malikleri dış cepheye müdahale edebilir mi?
Kabotaji hangi ilke ile ilgilidir?
Kaçak geçiş cezası kaç gün içinde gelir?
Kan grubu kartı yerine yazılı beyan geçerli mi?
Kamu idaresi içi nakil ne zaman yapılır?
Kaç çeşit kanun vardır?
Katiplik sınavında analiz nasıl yapılır?
Kadastro mahkemesinde davalıdır ne demek?
Kamu denetçisi hangi bakanlığa bağlıdır?
Kamu işçi ek göstergesi nasıl hesaplanır?
Kamu personeli misafirhanelerde kalabilir mi?