2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun eleştirilen bazı yönleri :
Kamulaştırma bedelini, taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesi belirler. Mahkemenin belirlediği bilirkişi kurulu, bedelin tespitini etkileyecek tüm ölçütleri dikkate alarak rapor düzenler. Ayrıca, sermaye piyasası kurulunun kabul ettiği değerleme standartlarına uygun, gerekçeli bir değerlendirme raporu hazırlanır. Kamulaştırma bedelinin tespiti ve tesciline ilişkin davalarda davacı, kamulaştırma işlemini yapan idaredir; davalı ise taşınmaz mal sahibidir.
Kamulaştırma yetkisi, Anayasa ve 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na göre devlet ve kamu tüzel kişilerine aittir. Kamulaştırma yapabilecek kurum ve kişiler: Kamu tüzel kişilikleri: Belediyeler, il özel idareleri, bakanlıklar gibi kamu kurumları. Kanunla yetkilendirilmiş özel tüzel kişiler: Enerji projeleri kapsamında elektrik, doğal gaz ve petrol iletim şirketleri gibi. Özel hukuk tüzel kişileri veya gerçek kişilerin kamulaştırma yapma yetkisi yoktur.
2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na göre kamulaştırma, aşağıdaki durumlarda yapılır: Kamu hizmetlerinin yürütülmesi: Kanunlarla ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle yükümlü olunan kamu hizmetlerinin veya teşebbüslerinin yürütülmesi için gerekli olan taşınmaz mallar, kaynaklar ve irtifak hakları kamulaştırılabilir. Büyük enerji ve sulama projeleri: Bakanlar Kurulunca kabul edilen büyük enerji ve sulama projeleri ile iskân projelerinin gerçekleştirilmesi için. Yeni ormanların yetiştirilmesi: Yeni ormanların yetiştirilmesi amacıyla. Kıyıların korunması: Kıyıların korunması ve turizm amacıyla yapılacak kamulaştırmalarda. İmar planları: Uygulama imar planlarında umumi hizmetlere ve resmî kurumlara ayrılmak suretiyle mülkiyet hakkının özüne dokunacak şekilde tasarrufu hukuken kısıtlanan taşınmazlar hakkında, imar programlarının yürürlüğe girmesinden itibaren beş yıllık süre içerisinde. Kamulaştırma işlemi, idarenin yeterli ödeneği temin etmesinden sonra başlatılabilir.
2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 27. maddesi, acele kamulaştırmayı düzenler. Bu maddeye göre, yurt savunması ihtiyacına veya aceleliğine Bakanlar Kurulunca ya da Cumhurbaşkanlığınca karar alınacak hallerde veya özel kanunlarla öngörülen olağanüstü durumlarda gerekli olan taşınmaz mallar, kıymet takdiri dışındaki işlemler sonradan tamamlanmak üzere ilgili idarenin istemi ile mahkemece yedi gün içinde tespit edilir. İdare, bu tespit edilen değeri mal sahibi adına bir bankaya yatırarak taşınmaz mala el koyabilir. Acele kamulaştırma, kamulaştırma sürecinin olağan yolundan farklı olarak, taşınmazın malikinde mülkiyet hakkını korurken idarenin taşınmaz üzerinde serbestçe tasarrufta bulunabilmesini sağlar. 27. madde davaları, bedel ve tescil yönünden bağlayıcı değildir.
Anayasa'nın 46. maddesi, kamulaştırma ile ilgilidir ve şu şekildedir: > "Devlet ve kamu tüzel kişileri; kamu yararının gerektirdiği hallerde, gerçek karşılıklarını peşin ödemek şartıyla, özel mülkiyette bulunan taşınmaz malların tamamını veya bir kısmını, kanunla gösterilen esas ve usullere göre, kamulaştırmaya ve bunlar üzerinde idarî irtifaklar kurmaya yetkilidir." Bu maddeye göre, kamulaştırma bedeli ile kesin hükme bağlanan artırım bedeli nakden ve peşin olarak ödenir.
Kamulaştırma ve kamulaştırmasız el atma arasındaki temel farklar şunlardır: Kamulaştırma: Amaç: Toplumun genel yararı veya kamusal bir hizmetin sağlanması için özel mülkiyete el koyma. Süreç: Resmi bir prosedüre tabidir ve genellikle yerel yönetimler veya kamu kurumları tarafından başlatılır. Tazminat: Mülkiyet sahibine, mülkünü kaybettiği için tazminat ödenir. Kamulaştırmasız El Atma: Tanım: İdarenin, kamulaştırma işlemi yapmaksızın, özel mülkiyete el koymasıdır. Hukuka Aykırılık: Anayasa'nın mülkiyet hakkını güvence altına alan hükümlerine aykırıdır. Dava Türleri: El atmanın önlenmesi, bedel, tazminat ve ecrimisil davaları açılabilir. Özetle, kamulaştırma yasal prosedürlere uygun olarak gerçekleştirilirken, kamulaştırmasız el atma hukuka aykırı bir durumdur ve mülkiyet sahibinin haklarını korumak için hukuki süreçler gerektirir.
Kamulaştırma, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 46. maddesi ile düzenlenmiştir. Bu maddeye göre, devlet ve kamu tüzel kişileri; kamu yararı gerektirdiğinde, özel mülkiyette bulunan taşınmazları, gerçek bedelini peşin ödemek şartıyla kamulaştırabilir.
Hukuk
Kapıda ödemede kargo ücreti kime ait?
Kat mülkiyetli tapu alınırsa ne olur?
Katı atık vergisi ödenmezse ne olur?
Kamu kurumlarına başvuru formu nereye gönderilir?
Kaymakam olmak için hangi sınava girmek gerekir?
Kat karşılığı inşaat sözleşmesi tek taraflı feshedilebilir mi?
Karayolu taşıma yönetmeliği kaç yıl geçerli?
Jandarma ve astsubay aynı mı?
Kazancı içtihat nedir?
Jandarma ve Genelkurmay Başkanlığı neden ayrıldı?
Kaçak giriş çıkış cezası kaç ay?
Japonya'da idam cezası neden var?
Kaç maç izleme sınırı var?
Kahvelerde bira ne zaman yasaklandı?
Karar ilam harcı kesinleşmeden istenebilir mi?
Kefalet senedinde kefil kim olur?
Kanada devleti kime bağlı?
Karaca iade kaç gün içinde yapılmalı?
Kasa fazlası tutanağı nasıl tutulur?
Kastı aşan yaralama kaç yıl ceza alır?
Kefilin itirazına karşı ne yapılır?
Kadastro geçmişi olan tarla alınır mı?
Katılan sanık ne demek hukukta?
Karadeniz Mahallesi'nde hangi polis karakolu var?
Kamu görevlileri etik kurulu hangi kanuna tabidir?
Kariyer Net CV neden aktif olmuyor?
Kamu iş başvurularında fotoğraf gerekli mi?
Kamu Denetçiliği Kurumu'nun amacı nedir?
Kaymakamların en büyük görevi nedir?
Kadıköy Adliyesi hangi adliyeye bağlıdır?
Jandarma personel temini pertem nedir?
Katılan ve katılma talebi arasındaki fark nedir?
Kat Mülkiyeti için iskan şart mı?
Kapalı cezaevi mektup okuma komisyonu ne kadar sürede cevap verir?
Kazaskerler neden önemli?
Kaddafi döneminde Libya nasıl bir ülkeydi?
Kader Mahkumu kaç yıl yatar?
Kadın askerler kaç yaşında askere gider?
Jandarma olmak için hangi okul mezunu olmak gerekir?
Kat mülkiyeti kanununa göre yönetim planı nedir?