Kamu kurumları ve özel kurumlar şu şekilde sınıflandırılabilir:
Kamu Kurumları:
Özel Kurumlar:
Türkiye'de kamu yararına çalışan bazı kuruluşlar: Dernekler: Türk Hava Kurumu; Türkiye Kızılay Derneği; Türkiye Yeşilay Cemiyeti; Türkiye Eğitim Derneği; Verenel Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği (07/08/2025 tarihli Cumhurbaşkanı kararına göre). Vakıflar: 2024 yılı itibarıyla vergi muafiyeti tanınan 3291 vakıf. Kamu yararına çalışan kuruluşların bazı avantajları: Gelir Vergisi Kanunu'na göre bağış ve yardımlarda vergi indirimi; Katma Değer Vergisi (KDV) muafiyeti; Veraset ve İntikal Vergisi muafiyeti; Emlak Vergisi muafiyeti; Devlet protokolünde yer alma; 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu uyarınca izin almadan yardım toplayabilme.
Kamu ve özel hizmet arasındaki temel farklar şunlardır: Amaç: Özel sektörde temel amaç kâr sağlamaktır. Finansman: Özel sektör, gelirini müşterilerden sağlar. Rekabet: Özel sektörde firmalar rekabetçi bir ortamda faaliyet gösterir. Hizmet Sunumu: Kamu hizmetleri, herkese eşit ve kesintisiz olarak sunulur; özel sektörde ise hizmet sunumu, müşteri taleplerine göre değişebilir. Bağımsızlık: Kamu kurumları, devletin bir parçası olarak çeşitli organlarca denetime tabidir.
Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, herhangi bir bakanlığa doğrudan bağlı değildir. Bu kuruluşlar, kanunla kurulan ve organları kendi üyeleri tarafından seçilen kamu tüzel kişilikleridir. Ancak, bazı meslek kuruluşlarının denetim ve gözetiminden belirli bakanlıklar sorumludur. Örneğin, Barolar için Adalet Bakanlığı, Tabipler Odası için Sağlık Bakanlığı gibi. Ayrıca, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB), Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) gibi kuruluşlar, kendi üst birliklerine bağlıdır ve bu üst birlikler de ilgili bakanlıklarla işbirliği yapabilir.
Özel bütçeli kurumlar, ilgili oldukları bakanlıklara bağlıdır.
Kamu kurumlarının tüzel kişiliğe sahip olmasının temel nedenleri şunlardır: Kamu yararı: Kamu tüzel kişileri, kamu yararını gerçekleştirmek amacıyla kurulur. Bağımsız yasal varlık: Kendi adına yasal hak ve yükümlülük taşıyabilirler. Kamu gücü ayrıcalığı: Kamu tüzel kişileri, kamu gücü ve ayrıcalıklarına sahiptir, bu da onlara özel hukuku aşan üstün yetkiler tanır. Yasal işlemler: Tek taraflı işlemler yapma ve düzenleyici işlemler gerçekleştirme yetkisine sahiptirler. Vesayet denetimi: Kendi görev alanları ile sınırlı olarak idari vesayet denetimine tabidirler.
Kurum içi ve kurumlar arası arasındaki fark şu şekilde açıklanabilir: Kurum içi. Kurumlar arası.
Genel yönetim kapsamındaki kurumlar, 5018 sayılı Kanuna göre şu şekilde sınıflandırılır: Merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri: 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II) ve (III) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri. Sosyal güvenlik kurumları: 5018 sayılı Kanuna ekli (IV) sayılı cetvelde yer alan kamu kurumları. Mahalli idareler: Belediye, il özel idaresi ile bunlara bağlı veya bunların kurdukları veya üye oldukları birlik ve idareler. Bazı örnekler: Türkiye Büyük Millet Meclisi; Cumhurbaşkanlığı; Sosyal Güvenlik Kurumu; Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü; Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı.
Hukuk
JÖH ve JÖAK yaş sınırı var mı?
Jandarma'da hangi bölümler var?
Kapalı cezaevinde yatanlar dışarı çıkabilir mi?
Kardeş Eli Derneği güvenilir mi?
Kapalı secim sistemi nedir?
Kamu kurumlarında işçi olarak kimler çalışabilir?
Jandarma ne zaman İçişleri Bakanlığına bağlandı?
Jandarma'nın yeni komutanı Ali Çardakçı kimdir?
Kaç kattan sonra çıkma yasak?
Karar harcı ve ilam borcu aynı şey mi?
Kayıp çocuk bulununca nereye teslim edilir?
Kaza sonrası sigortaya başvuru iki taraf da mı yapılır?
Jandarma kime bağlıdır vatandaş olarak?
Kapitülasyonlar ne zaman başladı ve bitti?
Karadağ Avrupa Birliği'ne girdi mi?
Kamu ihale kanunu neden sürekli değişiyor?
Kaç çeşit ictihat vardır?
Kanuni takip ne anlama gelir?
Kanada başbakanı ve cumhurbaşkanı aynı kişi mi?
Karaburun Adliyesi hangi adliyeye bağlıdır?
Kamu düzeni nedir?
Kadrosuz işçi sendikaya üye olabilir mi?
K1 belgesi başvuru dilekçesi nasıl yazılır?
Karşı boşanma davası açma süresi geçerse ne olur?
Kariyer Kapısı başvurularım nerede?
Katiplik sınavında metinler önceden veriliyor mu?
Karşı imza kuralı nedir?
Kayyum atanması için mahkeme kararı gerekir mi?
Kamulaştırma ihalesi nasıl yapılır?
Kat malikleri dış cepheye müdahale edebilir mi?
Kabotaji hangi ilke ile ilgilidir?
Kaçak geçiş cezası kaç gün içinde gelir?
Kan grubu kartı yerine yazılı beyan geçerli mi?
Kamu idaresi içi nakil ne zaman yapılır?
Kaç çeşit kanun vardır?
Katiplik sınavında analiz nasıl yapılır?
Kadastro mahkemesinde davalıdır ne demek?
Kamu denetçisi hangi bakanlığa bağlıdır?
Kamu işçi ek göstergesi nasıl hesaplanır?
Kamu personeli misafirhanelerde kalabilir mi?