Kamu hizmetlerinin imtiyaz yoluyla gördürülmesi yetkisi Cumhurbaşkanına aittir
Devlete ait imtiyazlar, çeşitli alanlarda tanınan ayrıcalıklı hak ve yetkileri ifade eder. Bu imtiyazlar şunlardır: 1. Hukukta İmtiyaz: Devletin bir kişiye veya kuruma belirli bir faaliyeti yürütme hakkının tanınması. 2. Ekonomide İmtiyaz: Piyasada rekabeti sınırlayarak belirli şirketlere avantaj sağlayan özel haklar. 3. Siyasette İmtiyaz: Belirli gruplara tanınan ayrıcalıklar, bu ayrıcalıklar siyasi karar alma süreçlerinde avantaj sağlar. 4. Kamu Hizmetleri İmtiyazı: Bir kamu hizmetinin, kar ve zararı kendisine ait olmak üzere, özel bir kişi veya kuruluşa devredilmesi.
İmtiyaz sahibi, imtiyaz sözleşmesi ile belirli bir bölgede belirli bir işletmeyi işletme veya belirli bir hizmeti sunma hakkını elde eden kişi veya kuruluştur. İmtiyaz sahibinin bazı görevleri: Hizmetin yürütülmesi: İmtiyaz sahibi, sözleşme ile üstlendiği hizmetleri kâr elde etmek amacıyla yürütür. Ücret tarifesi: Hizmetten yararlananlardan alınacak ücret tarifesini idare ve kanun belirler. Yatırım yapma: Hizmetin yürütülmesi için yeni teknolojilere ve uzmanlık gerektiren işlere yatırım yapmak zorundadır. Yükümlülüklerin yerine getirilmesi: Kamu hizmetlerinde süreklilik ve kamu yararı ilkesi gereğince verdiği hizmeti kesintiye uğratamaz. Denetim ve yükümlülüklerin kontrolü: İdare, hizmetin aksamadan yürütülüp yürütülmediğini denetler ve yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda yaptırım uygulayabilir. İmtiyaz sahibi, aksi sözleşmede belirtilmedikçe hizmeti başka birine devredemez veya başka birinden hizmeti yürütmesini isteyemez.
İdarenin imtiyaz sözleşmesi yapma yetkisi, idari sözleşmelerin "değişkenliği ilkesi"ne dayanır. İmtiyaz sözleşmelerinde, idarenin tek taraflı olarak sözleşmede değişiklik yapma yetkisi vardır. Ayrıca, Anayasa'nın 47. maddesine 1999'da eklenen bir fıkra, idarenin hangi yatırım ve hizmetlerinin özel hukuk sözleşmeleriyle gerçek veya tüzel kişilere devredilebileceğini belirleme yetkisini kanun koyucuya bırakmaktadır.
Kapitülasyon ve imtiyaz arasındaki temel fark, kapitülasyonun bir ülkenin vatandaşlarına zarar verecek şekilde yabancılara tanınan ayrıcalıkları ifade ederken, imtiyazın başkalarına tanınmayan özel, kişisel ayrıcalık olarak tanımlanmasıdır. Kapitülasyon örnekleri arasında, yabancı tüccarların bir ülkede vergisiz ticaret yapması veya yabancıların kendi dinlerine göre yargılanması yer alır. İmtiyaz örnekleri ise, bir kişiye veya şirkete fabrika kurma veya maden işletme izni verilmesi gibi durumları kapsar.
Osmanlı'da kamu hizmeti imtiyazı ilk kez XIX. yüzyılın ortalarından itibaren uygulanmaya başlanmıştır. 10 Haziran 1326 tarihli "Menafi-i Umumiyeye Müteallik İmtiyazat Hakkında Kanun" ile imtiyaz usulü yasal bir düzenlemeye kavuşmuştur.
Özel imtiyaz, başkalarına tanınmayan, belirli bir kişi, grup veya kurum için sağlanan özel hak ve ayrıcalıkları ifade eder. İmtiyaz kavramı, hukuk, ekonomi, siyaset ve sosyal bilimler gibi çeşitli alanlarda kullanılır ve her alanda özel bir anlam ifade eder. Bazı imtiyaz türleri: Yönetim imtiyazı. İşçi imtiyazı. Hizmet imtiyazı. Mali imtiyaz.
Kamu hizmetleri, bir hükûmet tarafından kamu kurumu aracılığıyla yetki alanlarında yaşayan kişilere sağlanan hizmetlerdir. Bazı kamu hizmetleri: itfaiye örgütü; polis; hava kuvvetleri; paramedik sağlık görevlileri; eğitim; sağlık hizmeti; sosyal güvenlik; toplu ulaşım. Kamu hizmetleri, konularına göre idari, iktisadi, sosyal ve bilimsel-kültürel olarak sınıflandırılabilir.
Hukuk
Kapıda ödemede kargo ücreti kime ait?
Kat mülkiyetli tapu alınırsa ne olur?
Katı atık vergisi ödenmezse ne olur?
Kamu kurumlarına başvuru formu nereye gönderilir?
Kaymakam olmak için hangi sınava girmek gerekir?
Kat karşılığı inşaat sözleşmesi tek taraflı feshedilebilir mi?
Karayolu taşıma yönetmeliği kaç yıl geçerli?
Jandarma ve astsubay aynı mı?
Kazancı içtihat nedir?
Jandarma ve Genelkurmay Başkanlığı neden ayrıldı?
Kaçak giriş çıkış cezası kaç ay?
Japonya'da idam cezası neden var?
Kaç maç izleme sınırı var?
Kahvelerde bira ne zaman yasaklandı?
Karar ilam harcı kesinleşmeden istenebilir mi?
Kefalet senedinde kefil kim olur?
Kanada devleti kime bağlı?
Karaca iade kaç gün içinde yapılmalı?
Kasa fazlası tutanağı nasıl tutulur?
Kastı aşan yaralama kaç yıl ceza alır?
Kefilin itirazına karşı ne yapılır?
Kadastro geçmişi olan tarla alınır mı?
Katılan sanık ne demek hukukta?
Karadeniz Mahallesi'nde hangi polis karakolu var?
Kamu görevlileri etik kurulu hangi kanuna tabidir?
Kariyer Net CV neden aktif olmuyor?
Kamu iş başvurularında fotoğraf gerekli mi?
Kamu Denetçiliği Kurumu'nun amacı nedir?
Kaymakamların en büyük görevi nedir?
Kadıköy Adliyesi hangi adliyeye bağlıdır?
Jandarma personel temini pertem nedir?
Katılan ve katılma talebi arasındaki fark nedir?
Kat Mülkiyeti için iskan şart mı?
Kapalı cezaevi mektup okuma komisyonu ne kadar sürede cevap verir?
Kazaskerler neden önemli?
Kaddafi döneminde Libya nasıl bir ülkeydi?
Kader Mahkumu kaç yıl yatar?
Kadın askerler kaç yaşında askere gider?
Jandarma olmak için hangi okul mezunu olmak gerekir?
Kat mülkiyeti kanununa göre yönetim planı nedir?