Kamu davasında zamanaşımı , suçun işlendiği tarihten itibaren belirli bir süre geçmesi durumunda devletin cezalandırma hakkından vazgeçmesi ve ceza davasının düşmesi sonucunu doğuran bir ceza hukuku kurumudur
Türk Ceza Kanunu'na (TCK) göre kamu davasında zamanaşımı süreleri :
Zamanaşımı süresinin başlangıcı :
Zamanaşımını durduran ve kesen durumlar da mevcuttur. Örneğin, soruşturma veya kovuşturma için izin alınması veya bekletici bir meselenin çözümü zamanaşımını durdururken, şüpheli veya sanık hakkında iddianame düzenlenmesi veya mahkumiyet kararı verilmesi zamanaşımını keser
Kamu davasının ertelenmesi, hakkında kamu davası açılması için yeterli şüphe bulunan bir kişinin, belirli koşullar altında yargılanmaya konu edilmeden, belirli bir denetim süresiyle izlenmesi anlamına gelir. Erteleme süresi boyunca: Dava zamanaşımı işlemez. Şüpheli, kasıtlı bir suç işlemez ve yükümlülüklere uygun davranırsa, kamu davası hiç açılmamış gibi kabul edilir. Erteleme kararı, adli sicil kaydında özel bir sisteme kaydedilir. Erteleme süresi içinde kasıtlı bir suç işlenmesi halinde, şüpheli hakkında kamu davası açılır.
Ceza zamanaşımı süreleri, suçun türüne ve ağırlığına göre Türk Ceza Kanunu'nda (TCK) belirlenmiştir. Bu süreler şunlardır: 1. Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda: 30 yıl. 2. Müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda: 25 yıl. 3. 20 yıl veya daha fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda: 20 yıl. 4. 5 yıl veya daha fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda: 15 yıl. 5. 5 yıldan az hapis veya adli para cezasını gerektiren suçlarda: 8 yıl. Zamanaşımı süresi, suçun işlendiği tarihten itibaren işlemeye başlar.
Dava zamanaşımı, suçun işlendiği tarihten itibaren belirli bir süre geçtikten sonra kamu davasının düşmesine neden olur. Bazı suç türleri için dava zamanaşımı süreleri: Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar: 30 yıl. Müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar: 25 yıl. 20 yıldan az olmamak üzere hapis cezasını gerektiren suçlar: 20 yıl. 5 yıldan fazla ve 20 yıldan az hapis cezasını gerektiren suçlar: 15 yıl. 5 yıldan fazla olmamak üzere hapis veya adli para cezasını gerektiren suçlar: 8 yıl. Bu süreler, suçun niteliğine ve failin yaşına göre değişiklik gösterebilir.
Devam eden davalarda zamanaşımı durabilir. Zamanaşımını durduran bazı durumlar şunlardır: Dava sürecinde bekletici mesele: Mahkemenin, ilgili kanun maddesinin iptali için Anayasa Mahkemesi'ne başvurması gibi durumlar, başvurunun sonucu beklenene kadar zamanaşımını durdurur. Mücbir sebepler: Doğal afetler veya beklenmedik zorlayıcı olaylar gibi mücbir sebepler zamanaşımını durdurabilir. Taraflar arasındaki anlaşma: Taraflar, çözüm arayışı içinde resmi olarak belgelendiğinde zamanaşımı durur. Hastalık veya engellilik: Taraflardan birinin hastalığı ya da engelli durumu, kişinin dava sürecine katılamaz hale gelmesine yol açarsa zamanaşımı durur. Yetkililerin müdahalesi: Resmi otoriteler veya mahkemelerin müdahalesi, zamanaşımını durdurabilir. Zamanaşımının durması, sürenin geçici olarak işlememesi anlamına gelir; süre, durdurucu nedenin ortadan kalkmasıyla kaldığı yerden işlemeye devam eder.
Uzamış ceza zamanaşımı, dava zamanaşımının kesilmesine sebep olacak unsurlardan birisi somut olayda mevcut ise, şüpheli veya sanık hakkında uygulanan zamanaşımı türüdür. Türk Ceza Kanunu madde 66 uyarınca olağan zamanaşımı süresi en az 8 yıl iken uzamış dava zamanaşımı süresi 12 yıldır. Uzamış zamanaşımı süresi, aşağıdaki durumlarda uygulanır: Suçun daha ağır cezayı gerektiren nitelikli hallerinin işlendiği görülüyorsa, dava zamanaşımı süresi suçun nitelikli hali dikkate alınarak belirlenir. Şüpheliye veya sanığa isnat edilen suçun ne zaman işlendiği gün olarak belirlenemiyorsa, “şüpheden sanık yararlanır” ilkesi uyarınca, olası suç tarihlerinden sanığın en lehine olan gün zamanaşımının başlangıcı kabul edilir. Uzamış zamanaşımı süresi, zamanaşımının kesilmesi sebepleri varsa, her kesilme nedeninden sonra tekrar işlemeye başlar ve ilgili suç için kanunda belirlenen sürenin en fazla yarısına kadar uzar.
Türk Ceza Kanunu'na göre ceza dava zamanaşımı süreleri: Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda: 30 yıl. Müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda: 25 yıl. 20 yıldan aşağı olmamak üzere hapis cezasını gerektiren suçlarda: 20 yıl. 5 yıldan fazla ve 20 yıldan az hapis cezasını gerektiren suçlarda: 15 yıl. 5 yıldan fazla olmamak üzere hapis veya adli para cezasını gerektiren suçlarda: 8 yıl. Bu süreler, suçun işlendiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Bazı istisnai durumlar: Fiili işlediği sırada 12 yaşını doldurmuş olup da 15 yaşını doldurmamış olanlar hakkında süreler yarı yarıya, 15 yaşını doldurmuş olup da 18 yaşını doldurmamış olanlar hakkında ise üçte iki oranında kısaltılır. Soykırım ve insanlığa karşı suçlarda zamanaşımı işlemez. Yurtdışında işlenen bazı suçlarda da zamanaşımı uygulanmaz.
Evet, ceza davası zamanaşımını keser. Türk Ceza Kanunu'nun 67/2. maddesine göre, ceza davası zamanaşımını kesen durumlar şunlardır: Şüpheli veya sanıklardan birinin savcı huzurunda ifadesinin alınması veya sorguya çekilmesi. Şüpheli veya sanıklardan biri hakkında tutuklama kararının verilmesi. Suçla ilgili olarak iddianame düzenlenmesi. Sanıklardan bir kısmı hakkında da olsa, mahkumiyet kararı verilmesi.
Hukuk
JÖH ve JÖAK yaş sınırı var mı?
Jandarma'da hangi bölümler var?
Kapalı cezaevinde yatanlar dışarı çıkabilir mi?
Kardeş Eli Derneği güvenilir mi?
Kapalı secim sistemi nedir?
Kamu kurumlarında işçi olarak kimler çalışabilir?
Jandarma ne zaman İçişleri Bakanlığına bağlandı?
Jandarma'nın yeni komutanı Ali Çardakçı kimdir?
Kaç kattan sonra çıkma yasak?
Karar harcı ve ilam borcu aynı şey mi?
Kayıp çocuk bulununca nereye teslim edilir?
Kaza sonrası sigortaya başvuru iki taraf da mı yapılır?
Jandarma kime bağlıdır vatandaş olarak?
Kapitülasyonlar ne zaman başladı ve bitti?
Karadağ Avrupa Birliği'ne girdi mi?
Kamu ihale kanunu neden sürekli değişiyor?
Kaç çeşit ictihat vardır?
Kanuni takip ne anlama gelir?
Kanada başbakanı ve cumhurbaşkanı aynı kişi mi?
Karaburun Adliyesi hangi adliyeye bağlıdır?
Kamu düzeni nedir?
Kadrosuz işçi sendikaya üye olabilir mi?
K1 belgesi başvuru dilekçesi nasıl yazılır?
Karşı boşanma davası açma süresi geçerse ne olur?
Kariyer Kapısı başvurularım nerede?
Katiplik sınavında metinler önceden veriliyor mu?
Karşı imza kuralı nedir?
Kayyum atanması için mahkeme kararı gerekir mi?
Kamulaştırma ihalesi nasıl yapılır?
Kat malikleri dış cepheye müdahale edebilir mi?
Kabotaji hangi ilke ile ilgilidir?
Kaçak geçiş cezası kaç gün içinde gelir?
Kan grubu kartı yerine yazılı beyan geçerli mi?
Kamu idaresi içi nakil ne zaman yapılır?
Kaç çeşit kanun vardır?
Katiplik sınavında analiz nasıl yapılır?
Kadastro mahkemesinde davalıdır ne demek?
Kamu denetçisi hangi bakanlığa bağlıdır?
Kamu işçi ek göstergesi nasıl hesaplanır?
Kamu personeli misafirhanelerde kalabilir mi?