Gezegenler, kütle çekiminden dolayı küre şeklindedir
Bir gezegenin kütle çekimi, her taraftan her şeyi eşit bir şekilde merkezine doğru çeker. Bu durum, bisiklet jantındaki tellerin jantı merkeze doğru çekerek jantı düzgün tutması gibi bir etki yaratır. Böylece, kütle çekimi her tarafa eşit şekilde etki ederek gezegenin şeklini üç boyutlu bir küre haline getirir
Ancak, dönen her cisim ekvator bölgesinden dış yönde savrulduğu için gezegenler kusursuz küre şeklinde değildir. Bu nedenle, gezegenlerde ekvator yönünde daha büyük bir yarıçap ortaya çıkar
Güneş sistemimizdeki bazı gezegenler, diğerlerine kıyasla daha yuvarlaktır. Merkür ve Venüs, neredeyse mükemmel bir küre şeklindedir. Satürn ve Jüpiter ise kendi etraflarında daha hızlı döndükleri için merkez kısımlarında biraz daha kalındır ve ekvator çevresinde bir şişkinlik oluşturur
Dünya ve diğer gezegenler, genç yıldızların etrafında dönen gaz ve toz bulutlarının içinde oluşmuştur. Süreç şu şekilde gerçekleşmiştir: 1. Bir araya gelen toz zerreleri giderek büyümüş ve çakıl taşı, kaya ile dağ büyüklüğünde parçalar oluşturmuştur. 2. Kaya parçalarının çapı 1000 kilometrenin üzerine çıktığında kütleçekim etkisiyle küreye benzer bir hal almıştır. 3. Galaktik tozların etkisiyle yığılımlı büyüme (accretion) süreciyle kayasal gezegenler oluşmuştur. 4. Daha büyük kütleli buz parçalarının yığılmasıyla ise gaz devleri meydana gelmiştir. Dünya'nın oluşumu hakkında ayrıca şu bilgiler de mevcuttur: 4,6 milyar yıl önce, toz ve kaya parçaları birleşerek Dünya'yı oluşturmuştur. 4,5 milyar yıl önce, Theia isimli bir gezegenle yaşanan çarpışma sonucu Ay oluşmuştur.
Güneş sistemindeki gezegenler farklı şekillerde görünür: Merkür: Çıplak gözle görülebilen beş gezegenden biridir. Venüs: Zehirli sülfürik asit bulutlarından oluşan bir atmosfere sahiptir. Dünya: Üçte ikisi suyla kaplıdır ve atmosferi azot ve oksijen bakımından zengindir. Mars: Demir oksit tozuyla kaplı soğuk ve çöl benzeri bir gezegendir. Jüpiter: Güneş sistemindeki en güçlü manyetik alana sahiptir. Satürn: Hidrojen ve helyum bakımından zengin olan gezegenin 80’den fazla uydusu ve buz ile kayalardan oluşan halkaları vardır. Uranüs: Hidrojen sülfürden yapılmış bulutlarla kaplıdır. Neptün: Güneş'e olan uzaklığı Dünya’dan 30 kat daha fazladır. Güneş sistemindeki gezegenlerin görünümü hakkında daha fazla bilgi edinmek için teleskop kullanılabilir.
Gezegenler, yıldızların etrafında dönen gaz ve toz bulutlarının içinde oluşur. Bu süreç şu şekilde özetlenebilir: 1. Çökme ve Disk Oluşumu: Nebula adı verilen gaz ve toz bulutu, kendi kütlesinin altında çökmeye başlar ve çekim kuvveti nedeniyle bir disk oluşturur. 2. Parçacıkların Birleşmesi: Diskteki parçacıklar yörüngede dönerken birbirine yapışmaya başlar ve kütleleri arttıkça daha fazla parçacık çeker. 3. Gezegenimsiler ve Öngezegenler: Oluşan büyük kayaç gövdeler, "gezegenimsiler" olarak adlandırılır ve bunlar çarpışarak daha da büyür, "öngezegenler" haline gelir. 4. Son Aşama: Sonunda, öngezegenler birleşerek katı, kayalaşmış gezegenleri oluşturur.
İç gezegenler, Güneş'e Dünya'dan daha yakın olan ve yüksek yoğunlukta, metalik element bileşiminde sert ve kaya yüzeyine sahip olan gezegenlerdir. İç gezegenler şunlardır: Merkür; Venüs; Dünya; Mars. Dış gezegenler, Güneş'e Dünya'dan daha uzak olan ve gaz hâlinde olan gezegenlerdir. Dış gezegenler şunlardır: Jüpiter; Satürn; Uranüs; Neptün. Ayrıca, Plüton gibi cüce gezegenler de genellikle dış gezegenler arasında kabul edilir.
Gezegenlerin iç yapısı, türlerine göre farklılık gösterir: Kayasal gezegenler (Merkür, Venüs, Dünya, Mars): Yoğun, kayaç bir yapıya sahiptirler. Gaz devleri (Jüpiter, Satürn, Uranüs, Neptün): Küçük, kayalık bir çekirdek ve bunu saran metalik hidrojenden oluşur. Bazı gezegenlerin iç yapıları hakkında spesifik bilgiler: Merkür: Büyük bir demir çekirdeğe ve ince bir mantoya sahiptir. Jüpiter: Kalın atmosferinde büyük fırtınalar oluşur. Gezegenlerin iç yapısını araştırırken neredeyse tek kısıtlama, gezegenin yarıçapıdır.
İç gezegenler ve dış gezegenler arasındaki en büyük fark, onların Güneş'e olan uzaklıklarında yatmaktadır. İç gezegenler: Merkür, Venüs, Dünya ve Mars, Güneş'e en yakın olanlardır. Dış gezegenler: Jüpiter, Satürn, Uranüs ve Neptün ise Güneş'ten en uzak olanlardır.
Gezegen, genellikle bir yıldız, yıldız kalıntısı ya da kahverengi cücenin yörüngesinde bulunan, yuvarlak hâle gelmiş bir astronomik cisimdir. Astrolojide ise gezegen; doğum haritasında belirli enerjileri ve temaları temsil eder ve kişinin hayatının farklı alanlarında etki gösterir. Gezegen sözcüğü, Türkçede "gezmek" fiilinden türemiştir.
Eğitim
Genelgeçer bilgi nedir felsefe?
Güneş'in gökyüzündeki konumu nasıl değişir?
Güney Cephesinde hangi devletlerle savaştık 4. sınıf?
Gezegenlerin uyduları olduğundan bahsedilir mi?
Gevher nesibe şifahanesinde hangi bölümler var?
Grafen elementinin spekt analizi nasıl yapılır?
Golgi aparatı hangi hücrelerde bulunur?
Fosiller hangi bilim dalına katkı sağlar?
Gülhane'de akademi ne iş yapar?
Güneş tutulmasında hangi alet kullanılır?
Gravite ve gravity aynı mı?
Fizyopatoloji kitabı ne anlatıyor?
Gazoz hangi karışıma örnek?
Gençliğe hitap ne anlatmak istiyor?
Gazi Anadolu Lisesi Bursa'nın en iyi lisesi mi?
Hal değiştirme ısısı neye bağlıdır?
Gezegen mesafeleri neden astronomik birimle ölçülür?
Gün ve gece nasıl oluşur?
Gruplar kaça ayrılır?
Grafik tasarım memuru hangi kuruma atanır?
Glikojen ve glikozun yapısında hangi elementler bulunur?
Fleksiyon ve ekstansiyon hangi eksende?
Güneş ve yıldız arasındaki fark nedir?
Halk eğitim kursları hangi sertifikaları veriyor?
Glikojen sentaz ne işe yarar?
Haliç'te online sınav nasıl oluyor?
Güneş tutulmasında Ay neden tam olarak Güneş'i örter?
Fosfolipid ve fosfatidilkolin aynı mı?
Glisin hangi kimyada kullanılır?
Gazete haberciliği ne zaman başladı?
General ve komutan arasındaki fark nedir?
Gezegenler neden hızlanır?
Geometrinin ilacı PDF nereden indirilir?
Görsel iletişim ve görsel anlatım arasındaki fark nedir?
Giriş kuvveti ve yük kuvveti aynı şey mi?
H ve He elementleri neden özel?
Genleşme hangi fizik konusu?
Gökyüzünde gezegenleri nasıl görürüz?
Glikojenoliz nedir?
GIA ne iş yapar?