Kip ve bildirme arasındaki fark şu şekildedir:
Kip : Fiilin zaman, şahıs, teklik ve çoğulluk bildiren çekim şekilleridir. Fiilin nasıl gerçekleştiğini veya gerçekleşeceğini gösterir
Bildirme : Eylemin yapıldığı, yapılacağı veya yapıldığı düşünülen zamanı bildiren kiplerdir. Bu kipler zaman anlamı taşır ve dört temel zaman olarak ayrılır: geçmiş zaman, şimdiki zaman, gelecek zaman ve geniş zaman
Hayır, fiilde kip ve haber kipi aynı şey değildir. Fiilde kip, fiillerin zaman, şahıs, tekillik ve çoğulluk bildiren şekilleridir. İki ana kip türü vardır: 1. Haber (bildirme) kipleri: Eylemin yapıldığı, yapılacağı veya yapıldığı bildirilen kiplerdir. 2. Dilek (tasarlama) kipleri: Eyleme dilek, istek, şart veya emir anlamı katan kiplerdir. Haber kipleri, belirli bir zaman anlamı taşır ve fiilin geçmişte, şimdi veya gelecekte yapılıp yapılmadığını bildirir. Dolayısıyla, fiilde kip kavramı daha geniş bir terim olup, haber kipleri bu kavramın bir alt türüdür.
Hayır, bildirme kipi ve bildirme eki aynı şey değildir. Bildirme eki, Türkçede yükleme kesinlik, belirsizlik, ihtimal gibi anlamlar katan -dir ekidir. Bildirme kipi ise, eylemin yapıldığını, yapılmakta olduğunu veya yapılacağını haber veren kiplerdir. Örnekler: Bildirme eki: "Bizim ev sağdan üçüncüsüdür" (kesinlik anlamı). Bildirme kipi: "Yarınki maç saat 14:00’te yapılacaktır" (gelecek zaman kipi).
Kipler, fiillerin zaman, şahıs, tekillik ve çoğulluk bildiren, farklı anlamlar kazandıran çekim şekilleridir. Türkçe'de kipler iki ana gruba ayrılır: 1. Haber (Bildirme) Kipleri: Eylemin gerçekleştiği zamanı bildirir. Şimdiki Zaman; Gelecek Zaman; Geniş Zaman; Duyulan Geçmiş Zaman; Bilinen (Görülen) Geçmiş Zaman. 2. Dilek (Tasarlama) Kipleri: Eyleme dilek, istek, şart veya emir anlamı katar. Gereklilik Kipi; İstek Kipi; Şart Kipi; Emir Kipi. Emir kipinin eki yoktur, sadece şahıs ekleri ile çekimlenir.
Haber kipi (bildirme kipi) örneklerine aşağıdaki cümleler örnek verilebilir: Geniş zaman: "Her sabah dişlerimi fırçalarım". Şimdiki zaman: "Babam arka bahçede çimleri biçiyor". Bilinen (görülen) geçmiş zaman: "Geçtiğimiz hafta sonu Uludağ'a kayak yapmaya gittik". Öğrenilen (duyulan) geçmiş zaman: "Dayımlar da gelmiş". Gelecek zaman: "Ablamlar yarın bize gelecek".
Fiilde kip ve kişi bulmak için şu adımlar izlenebilir: 1. Fiilin zaman veya tasarı ifade eden bir çekimi yapılır. 2. Ardından, onun hangi şahsa bağlı olduğunu belirtmek için şahıs ekleri getirilir. Örnekler: "Bugün bir saat kitap okudum" cümlesinde, "okumak" fiiline getirilen "-m" eki, fiilin 1. tekil kişi (ben) tarafından yapıldığını bildirir. "Memleketten dün akşam döndük" cümlesinde, "-k" eki 1. çoğul kişiyi (biz) ifade eder. Kip örnekleri: "Ödevlerini bitirsen dışarı çıkmana izin verebilirim" cümlesinde, "-se" eki koşul (şart) kipini belirtir. "Daha çok çalışmalıyım" cümlesinde, "-meli" eki gereklilik kipini ifade eder.
Kip ekleri, cümle içerisindeki eylemin hangi zaman diliminde yapıldığını veya nasıl gerçekleştiğini belirterek bulunur. Kip eklerini bulmak için şu adımlar izlenebilir: 1. Ne zaman sorusu sormak: Yükleme "ne zaman" sorusu sorularak kip eki bulunabilir. 2. Eylemin özelliğini incelemek: Eylemin dilek, emir, gereklilik, istek veya şart ifade edip etmediğini belirlemek. Bazı kip ekleri ve örnekler: Şimdiki zaman kipi (-yor). Geniş zaman kipi (-er, -ar). Gelecek zaman kipi (-ecek, -acak). Dilek-şart kipi (-se, -sa). Gereklilik kipi (-meli, -malı). Emir kipi (ek almaz). İstek kipi (-e, -a).
Haber (bildirme) kipleri, eylemin yapıldığı veya yapılacağı zamanı bildirir. Haber kipleri: Görülen (bilinen, belirli) geçmiş zaman: "-di, -miş" ekleri. Öğrenilen (duyulan, belirsiz) geçmiş zaman: "-mış, -miş, -muş, -müş" ekleri. Şimdiki zaman: "-yor" eki. Gelecek zaman: "-ecek, -acak" ekleri. Geniş zaman: "-er, -ar" ekleri. Dilek kipleri: Gereklilik kipi: "-meli, -malı" ekleri. İstek kipi: "-e, -a" ekleri. Şart kipi: "-se, -sa" ekleri. Emir kipi: Eki yoktur, kişi ekleriyle çekimlenir.
Blog
Kurtların ulumasını duymak ne anlama gelir?
Küçük bahçeye hangi havuz yapılır?
Kağnı ne anlama gelir?
Kayzer neden Alman imparatoru?
Kuru tütün kaç günde nemlenir?
Kerahat vaktine denk gelirse ne olur?
Kitapta yazar adı nereye yazılır?
Kuzey ve güney ay düğümleri ne anlama gelir?
Kinaye örnekleri nelerdir?
Kocaeli bit pazarı ne zaman kuruluyor?
Kağıthane-Mecidiyeköy metrosu kaç durak?
Koç ve Yay birlikteliği nasıl olur?
Kristal neden değerli?
Küçüme ne demek?
Kore'de neden 2 alfabe var?
KMV ne demek?
Kongre ve konvansiyon arasındaki fark nedir?
Kimse neden olumsuz cümlelerde kullanılır?
Kelime üretici nasıl yapılır?
Kaşe mürekkebi ve ıstampa aynı mı?
Kürtçe sayılar nasıl okunur?
Kök Zümrüt değerli mi?
Kürtçe nasılsın sorusuna nasıl cevap verilir?
Köpek balığının hangi eti yenmez?
Korece kadın isimleri nasıl okunur?
Ki bağlacı ile ilgili cümleler nelerdir?
Kinaye ve mecaz aynı şey mi?
Kaynamak ne anlama gelir?
Kulaç hangi köken?
Kentsoylu ve burjuva aynı mı?
Küçük hanımefendi ve küçük beyefendi ne demek?
Kip ve kip eki aynı şey mi?
Koca ne demek?
Klavuz kelimesinin kökeni nedir?
Kolombiya neden İspanyolca konuşuyor?
Kesilmiş hayvan görmek ne demek?
Kemal ve kâmil aynı şey mi?
Kuzen ve abla arasındaki fark nedir?
Kitap okuma alışkanlığı ingilizcede nasıl anlatılır?
Kınıfırın bed renk olması ne anlama gelir?