Ki eki, bazı durumlarda yapım eki olarak kullanılsa da, genellikle ilgi zamiri veya bağlaç olarak bilinir
Yapım eki olarak ki :
İlgi zamiri olarak ki :
Bağlaç olarak ki :
Soru eki ile yapım ekini ayırt etmek için şu özelliklere dikkat edilebilir: Soru eki: Cümleye soru anlamı katar ve kendinden önceki sözcükten ayrı, kişi eklerine bitişik yazılır. Yapım eki: Sözcüklere gelerek onlardan yeni sözcükler türeten eklerdir. Örnekler: Soru eki: "Bu konuyu anladın mı?". Yapım eki: "Göz" köküne "lük" yapım eki eklenerek "gözlük" sözcüğü oluşturulur.
Soru ekleri çekim ekidir. Çekim ekleri, kelimelerin çekimlenerek değişik yerlerde ve görevlerde kullanılmasını sağlar. Soru eki olan “mi” her zaman ayrı yazılır.
Çekim eki ve yapım eki arasındaki farklar şu şekilde özetlenebilir: Anlam değişikliği: Yapım ekleri, kelimenin anlamını değiştirirken çekim ekleri kelimenin anlamını değiştirmez. Sıralama: Yapım ekleri, çekim eklerinden önce gelir. Örnek: "Yolcu bekliyor" cümlesindeki "yolcu" kelimesi, "yol" ve "-cu" eklerinin birleşimiyle oluşmuş ve kelime "yol" anlamının dışına çıkarak farklı bir nitelik kazanmıştır. Ayrıca, ekler kendilerinden önceki kelimelere bitişik yazılır; yalnız, “mi” soru eki her zaman ayrı yazılır.
Ek, sözcük kök veya gövdelerine gelerek onlardan yeni sözcükler türeten veya cümlede sözcükler arasında anlam ilişkisi kurulmasını sağlayan unsurdur. İki ana ek türü vardır: 1. Yapım Ekleri: Sözcüklere gelerek onlardan yeni sözcükler türeten eklerdir. 2. Çekim Ekleri: Kelimelerin anlamını değiştirmeden, cümle içinde diğer kelimelerle ilişki kurmasını sağlayan eklerdir. Bazı çekim ekleri: Çokluk Eki: "-ler", "-lar". Hâl Ekleri: "-i", "-e", "-den", "-de". İyelik Ekleri: "-ı", "-i", "-u", "-ü". İlgi Ekleri: "-ın", "-in", "-un", "-ün". Eşitlik Eki: "-ca", "-ce".
Yapım ekleri, isim veya fiil kök veya gövdelerine eklenerek onlardan yeni isimler ya da fiiller türeten eklerdir. Türkçede sıkça kullanılan yapım eklerinden bazıları şunlardır: İsimden isim yapan ekler: -lik: zeytinlik, şekerlik; -li: köylü, renkli; -siz: evsiz, akılsız; -cil: evcil, otçul; -daş: meslektaş, vatandaş; -inci: üçüncü, beşinci; -msı: acımsı, ekşimsi; -sal: kumsal, evrensel; -ıt: yaşıt; -tı: horultu, cıvıltı. Fiilden isim yapan ekler: -ce: düşünce, eğlence; -acak: giyecek, yakacak; -gan: çalışkan, unutkan; -gıç: bilgiç, dalgıç; -ik: kesik, açık; -ın: yığın, akın; -nç: gülünç, basınç; -ıntı: esinti, çıkıntı; -er: gelir, gider; -maca: bulmaca, kesmece. Fiilden fiil yapan ekler: -t: yürüt-, anlat-; -(a)r: kopar-, çıkar-; -dır: yazdır-, açtır-; -(ı)l: atıl-, yazıl-; -(ı)n: taran-, yıkan-. Yapım ekleri, her zaman çekim eklerinden önce gelir.
Türkçede dört çeşit yapım eki bulunmaktadır: 1. İsimden isim yapan ekler. 2. İsimden fiil yapan ekler. 3. Fiilden isim yapan ekler. 4. Fiilden fiil yapan ekler.
"-ki" yapım eki, isimlere eklenerek yer ve zaman bildiren sıfatlar türetir. Doğrudan eklendiği kelimeler: "bu yılki sınav", "yarınki maç", "dünkü film". "-dE" hâl ekiyle birlikte kullanıldığı kelimeler: "masadaki kitaplar", "duvardaki saat", "evdeki hesap". "-ki" ekinin, cümlede anlam bozukluğu oluşturup oluşturmadığını kontrol etmek için "-ler" çokluk eki kullanılabilir.
Blog
Kaçamak yapmak ne anlama gelir?
Kit ne anlama gelir?
Kurdelenin diğer adı nedir?
Kural dışı ne demek TDK?
Kimse zannettiği kadar meşgul değildir kimin sözü?
Koç burcunu ne değiştirir?
Kebir ne anlama gelir?
Köşe olmak deyim mi?
Koç burcu hangi astroloji?
Kutup yıldızı kolye ne anlama gelir?
Koca kelimesinin kaç tane eş anlamı vardır?
Koç yönetici gezegen Mars nasıl etkiler?
Kentsel dönüşüm yarısı bizden kampanyası ne zaman başlıyor?
Kodaman ve patron aynı mı?
Koku bulmaca ne demek?
Köşeli parantez yerine kare parantez kullanılır mı?
Kök çakra neresi?
Kurgusal ne demek?
Köpek patisi nasıl denir?
Kolay gele yerine ne kullanılır?
Korece ve Japonca neden Altay dili?
Konulu ve cilveli ne demek?
Kuzey Ay düğümü Akrep hangi ev?
Körle yatan şaşı kalkar ne anlama gelir?
Kayseri'de en büyük ilçe Kocasinan mı?
Kaç tane büyükşehir ve ilçe var?
Kiril alfabesi Latin alfabesine nasıl çevrilir?
Kids kime denir?
Komut ve emir aynı şey mi?
Kırgız Türkçesini öğrenmek zor mu?
Kocaeli İzmit mahalle sınırları nasıl belirlenir?
Kelem hangi yöreye ait?
Kurallı ve devrik cümle nedir etkinlik?
Kılıç Prensi ters ne anlama gelir?
Kayınconun eşine neden yenge denir?
Kırklareli'nin kaç tane ilçesi var?
Kepez Aras Kargo hangi mahallede?
Kilis'te doğalgaz var mı?
Kaç çeşit basit fiil vardır?
Korkaklara ne denir?