Üç çeşit ünlem cümlesi vardır:
Anlamlarına göre cümle türleri şu şekilde incelenebilir: Olumlu cümle. Olumsuz cümle. Soru cümlesi. Ünlem cümlesi. Emir cümlesi. Şart cümlesi. İstek cümlesi. Gereklilik cümlesi. Ayrıca, varsayım, öz eleştiri, karşılaştırma, hayıflanma, pişmanlık, küçümseme, tahmin, çıkarım, yadsıma gibi cümle türleri de anlamlarına göre incelenebilir.
Ünlem cümlelerinde ünlem işareti (!) kullanılır. Ünlem işareti, sevinç, kıvanç, acı, korku, şaşma gibi duyguları anlatan cümle veya ibarelerin sonuna konur. Örnekler: Hava ne kadar da sıcak! Bravo, çok iyi bir konuşmaydı! Eyvah, ev yanıyor! Ordular! İlk hedefiniz Akdeniz'dir, ileri!
"Ve" bağlacı, cümleleri birbirine bağlamak, eşitlik veya benzerlik ifade etmek, sıralama yapmak ve neden-sonuç ilişkisi kurmak gibi çeşitli amaçlarla kullanılır. Örnek cümleler: Cümleleri bağlama: "Yağmur yağıyor ve hava soğuyor". Eşitlik veya benzerlik ifade etme: "Kedi ve köpek". Sıralama yapma: "Defter, kitap ve kalem". Neden-sonuç ilişkisi: "Çok çalıştım ve sınavı geçtim". Ayrıca, "ve" bağlacı, cümle başında kullanılarak anlamı kuvvetlendirmek ve vurgu yapmak amacıyla da kullanılabilir.
Ünlem işaretinin kullanıldığı cümleler, vurgulanarak okunur. Bazı örnek cümleler: "Ne mutlu Türk'üm diyene!". "Ordular! İlk hedefiniz Akdeniz, ileri!". "Eyvah, ev yanıyor!". "Dur, yolcu! Bilmeden gelip bastığın bu toprak bir devrin battığı yerdir". "Vay canına! Çok başarılı bir tablo olmuş". "Hey, sana diyorum!". "Oh! Sonunda güzel haberi aldık". "Arkadaş, biz bu yolda türküler tuttururken / Sana uğurlar olsun... Ayrılıyor yolumuz!". "Adam, akıllı (!) olduğunu söylüyor". "Günde bin(!) test sorusu çözecekmiş".
Ünlem işareti (!), çeşitli duygu ve heyecanları bildiren cümle ve ifadelerin sonuna konulan bir noktalama işaretidir. Ünlem işaretinin bazı kullanım alanları: Duygusal ifadeler: Sevinç, kıvanç, acı, korku, heyecan, endişe, şaşma gibi duyguları bildirmek için kullanılır. Seslenme ve hitap: Uyarı, seslenme ve hitap bildiren sözlerden sonra kullanılır. Alay ve iğneleme: Alay, iğneleme, kinayeli cümlelerde kullanılır. Ünlem ifadeleri: "Vay, oh, bre, ah, vay canına" gibi ünlem bildiren ifadelerden sonra kullanılır.
Ünlem kuramı, dilin doğuşunu insanların çeşitli olaylar karşısında duydukları duyguları ifade etmek için çıkardıkları ünlemlere dayandırır. Bu kurama göre, insanlar zamanla bu ünlemleri sözcüklere dönüştürmüş ve bu kelimeler, çeşitli kavramları karşılayarak dilin ilk kelimeleri olmuştur. Ünlem kuramını savunan bazı isimler şunlardır: Max Müller ve Charles Darwin. Alman bilgin Wunt.
Ünlem ve seslenme arasındaki fark şu şekilde açıklanabilir: Ünlem, sevinç, korku, heyecan, acıma, şaşma gibi duyguları coşkulu bir şekilde anlatan veya hitap (seslenme) gibi durumları belirten kelimelerdir. Seslenme, daha çok birinin dikkatini çekmek, onu uyarmak, ona seslenmek amaçlı ünlemlerdir. Örnekler: Ünlem: "Hava ne kadar da sıcak!". Seslenme: "Arkadaş, biz bu yolda türküler tuttururken / Sana uğurlar olsun... Ayrılıyor yolumuz!".
Blog
Kitap ayracı hangi iple örülür?
Kediye yemek vermek neye işarettir?
Kirlilik kelimesinin eş anlamlısı ve zıt anlamlısı ne?
Kent kelimesi nereden gelir?
Kimler yakın koruma olabilir?
Kuzey Ekspres nerenin gazetesi?
Köpek dişi çıkması neye işarettir?
Kip ile fiil aynı şey mi?
Kompetan ve kompedan aynı mı?
Kolombiya İspanyolcası farklı mı?
Kolanya mı kolonya mı hangisi doğru?
Kürtçe metin nasıl okunur?
Kolay gelsin ne anlama gelir?
Kolpa ne anlama gelir?
Kim vakfı ne iş yapar?
Kent sigara hangi ülkenin malı?
Kürtçe çeviride hangi lehçe kullanılır?
Keskin nişancı olmak için hangi rütbe?
Kova burcu için hangi kupa?
Korgenaralin üstü kim?
Korece alfabesi altına okunuşları ve yazılışları Türkçe olarak nasıl okunur..
Keskin nişancı takım lideri kim?
Kıbrıs'ın resmi dili nedir?
Kedinin ağladığını görmek neye işarettir?
Kip ve zaman aynı şey mi?
Küçük kardeşe neden little sister denir?
Koç hangi burçla aynı element?
Kurnaz ve tatlı su kurnazlığı arasındaki fark nedir?
Kök boyasına neden kök boyası denir?
Korkak ve cesur zıt mı?
Klas ve elit arasındaki fark nedir?
Kupa şövalyesi aşkta ne anlama gelir?
Kürtçe'de kaç tane ay var?
Koal ne anlama gelir?
Kelime Gezmece köprü 3 ne?
Korece 1000 kelime kaç ayda öğrenilir?
Komili ayçiçek yağı 5 lt teneke mi pet mi?
Kurallı cümlelerde özne nerede bulunur?
Koç hayvanı neyi temsil eder?
Kürşat Türk ismi mi?